«وَرَبُّكَ الْغَنِىُّ ذُو الرَّحْمَةِ . [١] و پروردگار تو ، بى نياز و صاحب رحمت است » . يعنى نسبت به همه موجودات ، صاحب مهربانى و بخشش و رحمت است . [٢] آنچه انكار ناشدنى است ، اين كه اوّلاً خداوند ، داراى رحمت است . ثانيا اين رحمت ، آن چنان وسعتى دارد كه آثارش بر سراسر جهان ، پرتو افكنده است ، همانگونه كه قرآن كريم مى فرمايد : «وَسِعْتَ كُلَّ شَىْ ءٍ رَحمَةً . [٣] رحمت تو ، همه چيز را فرا گرفته است» . در دعاها نيز آمده است : يَا مَنْ سَبَقَتْ رَحْمَتُهُ غَضَبَهُ . [٤] اى كسى كه رحمتش بر غضبش پيشى گرفته است ! برخى تصريح كرده اند كه كاربرد رحمت در باره خدا به معناى احسان است . [٥] امير مؤمنان عليه السلام در نهج البلاغة ، به بيان هاى گوناگونى به احسان هاى عاطفى و رحمت گسترده الهى كه انسان را در برگرفته است ، اشاره دارد . در قسمتى از سخنان ايشان آمده است : الْحَمْدُ للّه ِِ الَّذِى عَلَا بِحَوْلِهِ وَ دَنَا بِطَوْلِهِ مَانِحِ كُلِّ غَنِيمَةٍ وَ فَضْلٍ وَ كَاشِفِ كُلِّ عَظِيمَةٍ وَ أَزْلٍ أَحْمَدُهُ عَلَى عَوَاطِفِ كَرَمِهِ وَ سَوَابِغِ نِعَمِهِ . [٦] ستايش ، خداوندى را سزاست كه با قدرت ، والاست و با عطا ، [ به پديده ها ]نزديك است و بخشنده تمام نعمت ها و فضيلت هاست و دفع كننده تمام بلاها

[١] انعام ، آيه ١٣٣ .[٢] التحقيق فى كلمات القرآن الكريم ، ج ٨ ، ص ١٨٦ .[٣] غافر ، آيه ٧ .[٤] الصحيفة السجّاديّة ، ص ٣٤٥ ؛ مصباح المتهجّد ، ص ٦٩٦ ؛ إقبال الأعمال ، ج ٢ ، ص ١٠٨ ؛ المصباح ، كفعمى ، ص ٢٤٩ .[٥] جلوه هاى رحمت در نظام هستى ، ص ١٢ .[٦] نهج البلاغة ، خطبه ٨٣ .