در آمدي بر روانشناسي تنظيم رفتار با رويکرد اسلامي - شجاعی، محمد صادق - الصفحة ٢٥٥
أحِبُّوا اللّه َ مِن كُلِّ قُلُوبِكُم . [١] با همه دلتان ، خدا را دوست بداريد . در نظام معرفتى اسلام ، زندگى وقتى ارزشمند است كه محور آن ، خدا باشد . در روايات متعدّد ، «زندگىِ خدامحورانه» تبيين شده و تصريح گرديده است كه انسان ، در زندگى خود هر چه داشته باشد ، اگر بر مدار توحيد و خداپرستى نباشد ، هيچ ارزشى نخواهد داشت . امام حسين عليه السلام مى فرمايد : مَا ذَا وَجَدَ مَنْ فَقَدَكَ، وَ مَا الَّذِى فَقَدَ مَنْ وَجَدَكَ، لَقَدْ خَابَ مَنْ رَضِىَ دُونَكَ بَدَلاً . [٢] آن كه تو را نيافت ، چه يافت؟ و آن كه تو را يافت ، چه نيافت؟ كسى كه به غير تو مايل شود ، يقينا محروم مى شود . اين ، نشان مى دهد كه محبّت به غير خدا ، موجب خسارت و حسرت است .
محبّت ديگران در پرتو محبّت خدا
چنان كه گذشت ، نياز دوستى با خدا ، ريشه در فطرت انسان دارد و در حقيقت ، محبّت واقعى ، محبّت خداست . بنا بر اين ، هيچ محبّتى با محبّت خدا قابل قياس نيست . سؤالى كه در اين جا ممكن است مطرح شود ، اين است كه : اگر كسى غير خدا را دوست بدارد ، آيا مذموم و نارواست؟ براى مثال ، اين كه فردى پدر و مادر يا همسر و فرزندان خود را دوست بدارد ، مذموم است؟ از آيات و روايات ، استفاده مى شود كه محبّت به غير خدا ، اگر مستقل باشد ، مذموم است ؛ ولى اگر كسى مخلوقات خداوند را به خاطر انتساب به او دوست بدارد ، كاملاً ممدوح و پسنديده است . اين گونه دوستى ، منافاتى با دوستى خدا ندارد ؛ بلكه عينِ دوستى با خداست . كسى كه بندگان شايسته خدا را به سبب كار نيك آنان و ارتباطشان با خدا دوست بدارد ، در واقع ، خدا را دوست داشته است . بنا بر
[١] تاريخ اليعقوبى ، ج ١ ، ص ٤٢ ؛ بحار الأنوار ، ج ١٩ ، ص ١٢٧ ؛ كنز العمّال ، ج ١٦ ، ص ١٢٤ .[٢] موسوعة كلمات الإمام الحسين عليه السلام ، ص ٩٦١ ؛ بحار الأنوار ، ج ٩٨ ، ص ٢٢٦ (دعاى عرفه امام حسين عليه السلام ) .