فقه سیاسی
(١)
فهرست مطالب
٥ ص
(٢)
بخش اول كليات
١١ ص
(٣)
فصل اول مباحث تمهيدى
١٣ ص
(٤)
مبحث اول قواعد فقه و فقه سياسى
١٣ ص
(٥)
مبحث دوم تعريف قواعد فقه سياسى
٢٠ ص
(٦)
مبحث سوم منابع قواعد فقه سياسى
٢٤ ص
(٧)
فصل دوم كاربرد قاعده مصلحت
٣٣ ص
(٨)
مبحث اول كاربرد مصلحت در مسائل سياسى
٣٣ ص
(٩)
مبحث دوم مصلحت حفظ نظام اسلامى
٣٥ ص
(١٠)
مبحث سوم آراء فقهاى شيعه در مصلحت حفظ نظام دين
٣٩ ص
(١١)
پاسدارى از دين در حكومت جور
٤٣ ص
(١٢)
مبحث چهارم تنوع موارد مصلحت
٤٥ ص
(١٣)
مبحث پنجم مصلحت مبناى اصلى قواعد عرفى
٤٩ ص
(١٤)
مصلحت و هدف زندگى بشرى
٥١ ص
(١٥)
مبحث ششم مصلحت از ديدگاه قرآن
٥٣ ص
(١٦)
مبحث هفتم مصلحت و فقه شيعه
٥٧ ص
(١٧)
اختصاص مصلحت به حوزه سياسى و حكومتى
٦٠ ص
(١٨)
مبحث هشتم مصلحت در قالب تقيه
٦٢ ص
(١٩)
مبحث نهم تشريع جزئى در حوزه امامت
٦٦ ص
(٢٠)
مبحث دهم قانونگذارى محدود براساس مصلحت
٦٩ ص
(٢١)
مبحث يازدهم مصلحت مبناى تغيير حكم شرعى
٧١ ص
(٢٢)
مبحث دوازدهم ملازمه مصلحت شخصى و مصلحت عمومى
٧٤ ص
(٢٣)
مبحث سيزدهم بنياد مصلحت در فقه شيعه
٧٨ ص
(٢٤)
فصل سوم مصلحت و منافع عمومى
٨٣ ص
(٢٥)
مبحث اول منافع عمومى
٨٣ ص
(٢٦)
مبحث دوم نهادهاى سياسى - اجتماعى مصلحت
٨٦ ص
(٢٧)
بخش دوم ماهيت مصلحت و سابقۀ تاريخى آن
٩١ ص
(٢٨)
فصل چهارم ماهيت مصلحت و انواع آن
٩٣ ص
(٢٩)
مبحث اول تعريف مصلحت
٩٣ ص
(٣٠)
مبحث دوم انواع مصلحت
٩٧ ص
(٣١)
احكام ظاهرى
١٠٥ ص
(٣٢)
احكام انشائى و احكام فعلى
١٠٧ ص
(٣٣)
مبحث سوم مصلحت فردى، گروهى و عمومى
١٠٩ ص
(٣٤)
مبحث چهارم ماهيت فلسفى مصلحت عمومى
١١٢ ص
(٣٥)
مبحث پنجم مصلحت عمومى و فلسفه سياسى اسلام
١٢٧ ص
(٣٦)
مبحث ششم جايگاه مصلحت در سياستهاى اجرايى
١٣١ ص
(٣٧)
1 نقش مصلحت در قانونمند كردن احكام الهى
١٣٢ ص
(٣٨)
2 مصلحت در تفريع احكام
١٣٥ ص
(٣٩)
3 مصلحت و برنامهريزى
١٣٧ ص
(٤٠)
4 مصلحت در انتخاب شيوه عمل به احكام
١٣٨ ص
(٤١)
مبحث هفتم كاربرد مصلحت در تعزيرات
١٣٩ ص
(٤٢)
مبحث هشتم مصلحت در امور حسبى
١٤٢ ص
(٤٣)
مبحث نهم مصلحت و اراضى مفتوح العنوه
١٤٤ ص
(٤٤)
مبحث دهم مصلحت در عقد قراردادهاى بين المللى
١٤٦ ص
(٤٥)
فصل پنجم نگاهى به مصلحت در بعد تاريخى آن
١٥١ ص
(٤٦)
مبحث اول نگاهى به سيره معصومين (ع)
١٥٢ ص
(٤٧)
مبحث دوم مصلحت در وحدت و همبستگى
١٥٦ ص
(٤٨)
مبحث سوم بررسى نمونهها
١٦٠ ص
(٤٩)
مبحث چهارم عوامل الفت اجتماعى
١٦٦ ص
(٥٠)
مبحث پنجم مصلحت در «مؤلفة قلوبهم»
١٧٣ ص
(٥١)
مبحث ششم نظريه فقهاى عامه در مؤلفة قلوبهم
١٨٠ ص
(٥٢)
بخش سوم مبانى و منابع و نهادهاى مصلحت
١٨٥ ص
(٥٣)
فصل ششم مبانى تشخيص مصلحت
١٨٧ ص
(٥٤)
مبحث اول عوامل مصلحتساز
١٨٧ ص
(٥٥)
1 مصلحت و حسن و قبح عقلى
١٨٨ ص
(٥٦)
2 مصلحت و علم
١٨٩ ص
(٥٧)
3 مصلحت و حكمت عملى
١٩١ ص
(٥٨)
4 مصلحت و عرف
١٩٢ ص
(٥٩)
5 مصلحت در مراسم سياسى و عبادى
١٩٤ ص
(٦٠)
مبحث دوم مصلحت در اباحه خمس
١٩٦ ص
(٦١)
مبحث سوم مصلحت در احكام ثانوى
١٩٩ ص
(٦٢)
مبحث چهارم مصلحت در احكام امتنانى
٢٠٢ ص
(٦٣)
مبحث پنجم كشف مصلحت ملزمه از طريق عقل
٢٠٧ ص
(٦٤)
مبحث ششم ارزيابى نقش مصلحت در احكام شرعى
٢١٠ ص
(٦٥)
مبحث هفتم مصلحت و فلسفه فقه
٢١٤ ص
(٦٦)
مبحث هشتم تعبد و مصلحت
٢١٩ ص
(٦٧)
مبحث نهم درجهبندى علوم مربوط به فقه
٢٢٣ ص
(٦٨)
عقبنشينى انديشه تعبد در برابر جبر زمان
٢٢٥ ص
(٦٩)
مبحث دهم توجيه فقهى تحولات در قانونگذارى
٢٢٨ ص
(٧٠)
مبحث يازدهم عقل، علل و مقاصد شريعت
٢٣١ ص
(٧١)
مبحث دوازدهم ديدگاههاى فقهى در احكام عقلى
٢٣٩ ص
(٧٢)
حكم متجرّى
٢٤٣ ص
(٧٣)
مبحث سيزدهم نگاهى به ملازمه از ديدگاه نصوص
٢٤٤ ص
(٧٤)
استكشاف ملازمه از طريق شرع
٢٤٦ ص
(٧٥)
نظريه فاضل تونى
٢٤٨ ص
(٧٦)
نظريه شيخ طوسى
٢٤٩ ص
(٧٧)
نظريه علامه حلى
٢٥١ ص
(٧٨)
نظريه شيخ انصارى
٢٥١ ص
(٧٩)
نظريه اخباريين
٢٥٣ ص
(٨٠)
نظريه غزالى
٢٥٤ ص
(٨١)
فطرتهايى در ملازمه عقلى
٢٥٥ ص
(٨٢)
مبحث چهاردهم قاعده ملازمه و اجتهاد معصوم (ع)
٢٦٠ ص
(٨٣)
مبحث پانزدهم قاعده ملازمه و تصويب
٢٦٣ ص
(٨٤)
مبحث شانزدهم مصلحت و علل احكام
٢٦٥ ص
(٨٥)
مبحث هفدهم فقه بر مبناى مصلحت در جايگاه تمدنسازى
٢٦٨ ص
(٨٦)
فصل هفتم منابع فقهى مصلحت
٢٧٥ ص
(٨٧)
مبحث اول وحى و شرع دريچه واقعنماى مصلحت
٢٧٦ ص
(٨٨)
الف - ديدگاه قرآن در تبيين مصالح احكام
٢٧٧ ص
(٨٩)
ب - ديدگاه سنت در تبيين مصلحت در احكام شرعى
٢٨٥ ص
(٩٠)
مبحث دوم ديدگاه عقل در استكشاف مصالح
٢٩١ ص
(٩١)
مبحث سوم ديدگاه هرمنوتيك در مصلحت
٣٠٦ ص
(٩٢)
مبحث چهارم ضابطهمندى مصلحت
٣٠٧ ص
(٩٣)
1 فقدان يا ابهام مصلحت
٣٠٩ ص
(٩٤)
2 مصلحت احتمالى
٣١١ ص
(٩٥)
3 حقانيت
٣١٢ ص
(٩٦)
4 عدالت
٣١٣ ص
(٩٧)
5 حكمت
٣١٥ ص
(٩٨)
6 عقلانيت
٣١٥ ص
(٩٩)
7 شرع و تعبد
٣١٦ ص
(١٠٠)
8 مصالح دنيوى و اخروى
٣١٧ ص
(١٠١)
9 مصلحتهاى غير ملزمه
٣١٨ ص
(١٠٢)
10 مقررات مبنى بر تحمل مشقت و ضرر
٣١٨ ص
(١٠٣)
11 ملاك مشقت در اجر
٣١٩ ص
(١٠٤)
12 قلمرو اصل سودمندى
٣٢٠ ص
(١٠٥)
13 فداكارى و مصلحت
٣٢١ ص
(١٠٦)
14 بعد اخلاقى قوانين
٣٢١ ص
(١٠٧)
مبحث پنجم قواعد حاكم بر استصلاح
٣٢٢ ص
(١٠٨)
مبحث ششم مناقشات اصولى پيرامون قاعده مصلحت
٣٢٨ ص
(١٠٩)
مبحث هفتم قلمرو مصلحت در شريعت
٣٣٦ ص
(١١٠)
تعريف مقاصد و اهداف شرع
٣٣٨ ص
(١١١)
فصل هشتم مصلحت در انديشه حكومتى
٣٤١ ص
(١١٢)
مبحث اول مصلحت در انديشه سلفى
٣٤١ ص
(١١٣)
مبحث دوم مصلحت در انديشه سياسى ميرزاى نائينى و مشروطيت
٣٥٣ ص
(١١٤)
مبحث سوم مصلحت در انديشه سياسى امام (قده)
٣٥٦ ص
(١١٥)
مبحث چهارم مصلحت و قانون اساسى جمهورى اسلامى ايران
٣٦٣ ص
(١١٦)
مبحث پنجم نهادينه شدن قاعده مصلحت
٣٦٩ ص
(١١٧)
مبحث ششم مجمع تشخيص مصلحت نظام و شوراى بازنگرى
٣٨٢ ص
(١١٨)
مبحث هفتم كارآمدى و بازتاب نهاد مصلحت
٣٩٠ ص
(١١٩)
مبحث پايانى مرورى بر مباحث گذشته و نتيجهگيرى
٣٩٢ ص
(١٢٠)
فهرست منابع و مآخذ
٤٠٥ ص
 
٠ ص
١ ص
٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص
٢٩٣ ص
٢٩٤ ص
٢٩٥ ص
٢٩٦ ص
٢٩٧ ص
٢٩٨ ص
٢٩٩ ص
٣٠٠ ص
٣٠١ ص
٣٠٢ ص
٣٠٣ ص
٣٠٤ ص
٣٠٥ ص
٣٠٦ ص
٣٠٧ ص
٣٠٨ ص
٣٠٩ ص
٣١٠ ص
٣١١ ص
٣١٢ ص
٣١٣ ص
٣١٤ ص
٣١٥ ص
٣١٦ ص
٣١٧ ص
٣١٨ ص
٣١٩ ص
٣٢٠ ص
٣٢١ ص
٣٢٢ ص
٣٢٣ ص
٣٢٤ ص
٣٢٥ ص
٣٢٦ ص
٣٢٧ ص
٣٢٨ ص
٣٢٩ ص
٣٣٠ ص
٣٣١ ص
٣٣٢ ص
٣٣٣ ص
٣٣٤ ص
٣٣٥ ص
٣٣٦ ص
٣٣٧ ص
٣٣٨ ص
٣٣٩ ص
٣٤٠ ص
٣٤١ ص
٣٤٢ ص
٣٤٣ ص
٣٤٤ ص
٣٤٥ ص
٣٤٦ ص
٣٤٧ ص
٣٤٨ ص
٣٤٩ ص
٣٥٠ ص
٣٥١ ص
٣٥٢ ص
٣٥٣ ص
٣٥٤ ص
٣٥٥ ص
٣٥٦ ص
٣٥٧ ص
٣٥٨ ص
٣٥٩ ص
٣٦٠ ص
٣٦١ ص
٣٦٢ ص
٣٦٣ ص
٣٦٤ ص
٣٦٥ ص
٣٦٦ ص
٣٦٧ ص
٣٦٨ ص
٣٦٩ ص
٣٧٠ ص
٣٧١ ص
٣٧٢ ص
٣٧٣ ص
٣٧٤ ص
٣٧٥ ص
٣٧٦ ص
٣٧٧ ص
٣٧٨ ص
٣٧٩ ص
٣٨٠ ص
٣٨١ ص
٣٨٢ ص
٣٨٣ ص
٣٨٤ ص
٣٨٥ ص
٣٨٦ ص
٣٨٧ ص
٣٨٨ ص
٣٨٩ ص
٣٩٠ ص
٣٩١ ص
٣٩٢ ص
٣٩٣ ص
٣٩٤ ص
٣٩٥ ص
٣٩٦ ص
٣٩٧ ص
٣٩٨ ص
٣٩٩ ص
٤٠٠ ص
٤٠١ ص
٤٠٢ ص
٤٠٣ ص
٤٠٤ ص
٤٠٥ ص
٤٠٦ ص
٤٠٧ ص
٤٠٨ ص
٤٠٩ ص
٤١٠ ص
٤١١ ص
٤١٢ ص
٤١٣ ص
٤١٤ ص
٤١٥ ص
٤١٦ ص

فقه سیاسی - عمید زنجانی، عباسعلی - الصفحة ٥١ - مصلحت و هدف زندگى بشرى

حركت مى‌كند.

انتظار اثرگذارى اين نوع تحول پرشتاب در تبيين احكام اسلام به دور از عقل و رايت است و گاه تحولات اگر عجولانه دنبال شود نتيجه معكوس به بار مى‌آورد زيرا هنوز تجربه نشده رنگ مى‌بازد و از صحنه خارج مى‌گردد و با تحولات بعدى به دور ريخته مى‌شود.

مصلحت و هدف زندگى بشرى

نوع مصلحت به هدف يا هدفهاى زندگى مربوط مى‌گردد و اين هدفها به هر گونه كه تفسير شوند مصلحت مناسب با فلسفه زندگى شكل مى‌گيرد.

در جامعه اسلامى براساس جهان‌بينى توحيدى و ايدئولوژى متكى به وحى هدف زندگى در خداجويى و تقرب به خدا خلاصه مى‌شود. جامعه بايد به‌گونه‌اى شكل گيرد و به نوعى عمل نمايد كه انسان را به چنين هدف والايى نائل گرداند مصلحت انسان در شكل توحيدى جامعه و عملكردهاى متكى به وحى آن متجلى مى‌شود و حتى مصلحتهاى مادى و دنيايى نيز در همين راستا ارزش مى‌يابند.

كليه نيازهاى مادى و معنوى جامعه در رساندن انسانها به هدفهاى والاى زندگى به مصلحتهايى تبديل مى‌شود كه تحقق آنها در زندگى اجتماعى اجتناب ناپذير مى‌گردد.

جامعه پوياى خداجوى به تناسب آهنگ حركت به سوى هدفهاى مطلوب با مصلحتهاى نوينى مواجه مى‌شود كه به كمك عقلانيت به آنها جامعه عمل مى‌پوشاند.

در اين تلاش پويا و بى‌وقفه تعارض مصلحتهاى دنيايى چون لذت جويى و كامروايى با مصلحتهاى معنوى چون خويشتن دارى و عروج از غياهب مادى مشكلترين و پيچيده‌ترين كار عقل در سنجش و ارزيابى مصلحتهاست. اين تعارض گيج كننده حتى در بينش دنياگرايى خالص نيز در ميان مصلحتهاى آنى اندك و درازمدت، فراوان وجود دارد چنانكه در تفكر توحيدى خداجويانه نيز، بين مصلحتهاى سهل الوصول با تاثيرات اندك و مصلحتهاى صعب الحصول با اثرهاى عقلانيت به آنها جامعه عمل مى‌پوشاند.

در اين تلاش پويا و بى‌وقفه تعارض مصلحتهاى دنيايى چون لذت جويى و كامروايى با مصلحتهاى معنوى چون خويشتن دارى و عروج از غياهب مادى مشكلترين و پيچيده‌ترين كار عقل در سنجش و ارزيابى مصلحتهاست. اين تعارض گيج كننده حتى در بينش دنياگرايى خالص نيز در ميان مصلحتهاى آنى اندك و درازمدت، فراوان وجود دارد چنانكه در تفكر توحيدى خداجويانه نيز، بين مصلحتهاى سهل الوصول با تاثيرات اندك و مصلحتهاى صعب الحصول با اثرهاى