بشنو از نى (شرحى بر حكايتهاى مثنوى) - حق شناس، سيد حسين - الصفحة ٦٧ - ٣ - خالى بودن ستون حسنات و پر بودن ستون سيئات نامه عمل

يتأخّر معه».[١]

قلب انسان وابسته به مال اوست. اگر مال خود را پيش از خود بفرستد دوست دارد به آن ملحق شود و اگر آن را نگهدارد دوست دارد از او جدا نشود و همراه او بماند.

٣- خالى بودن ستون حسنات و پر بودن ستون سيئات نامه عمل.[٢]

سوّمين عامل ترس از مرگ اين است كه: انسان به جهت اعمال سوء و گناهانى كه در طول عمرش انجام داده شرم مى‌كند كه به ملاقات خدا رود، درست مانند دانش‌آموزى كه بعد از يك سال بازى‌گوشى، آخر سال وقتى كارنامه خود را دريافت مى‌كند، صفرهاى نمرات ستون درسى او و معدل مردودى‌اش آنچنان شرمنده‌اش مى‌سازد كه توان بازگشت به خانه و روبرو شدن با پدر و مادر را از او مى‌گيرد.

چنانكه شخصى از حضرت ابو ذر سؤال كرد كه ما چرا از مرگ متنفّريم؟ ابو ذر فرمود:

«لأنّكم عمّرتم الدّنيا و خرّبتم الآخرة فتكرهون ان تنتقلوا من عمران الى خراب».[٣]

«براى اينكه شما دنيايتان را آباد و آخرتتان را خراب كرده‌ايد، به همين جهت دوست نداريد از زندگى آباد به زندگى مخروبه و ويران منتقل شويد.»

ولى اگر كسى اعتقاد به زندگى بعد از مرگ داشته باشد و از دنيا به‌عنوان يك وسيله براى رسيدن به خدا استفاده كند و در طول زندگى تلاش كند كه از فرامين الهى سرپيچى نكند. چنين انسانى نه‌تنها از مرگ نمى‌ترسد، بلكه به تعبير على ٧ علاقه او به مرگ بيش از علاقه طفل است به پستان مادر؛ چراكه او مرحله كمال خود را در مرگ و ارتحال از اين دنيا مى‌بيند.

فَلا تَعْلَمُ نَفْسٌ ما أُخْفِيَ لَهُمْ مِنْ قُرَّةِ أَعْيُنٍ جَزاءً بِما كانُوا يَعْمَلُونَ‌[٤]

[١] - مجمع البيان، ذيل آيه ٢٩ سوره فاطر.

[٢] - سه عنوان اين قسمت از مطلب فوق از تفسير نمونه، جلد ٢٤، صفحه ١٢١ گرفته شده است.

[٣] - تفسير نمونه، ج ٢٤، ص ١٢٣

[٤] - الم سجده: ١٧