بشنو از نى (شرحى بر حكايتهاى مثنوى) - حق شناس، سيد حسين - الصفحة ٤٤ - استنتاج

قرآن در بيان جايگاه ارزشى موجودات، جايگاه ارزشى انسان را در عالى‌ترين مرتبه معرفى كرده و با بيان اينكه: اى انسان!

«من تو را با دو دست خود آفريدم، ... خَلَقْتُ بِيَدَيَّ ....[١]

«من وجودت را نظام بخشيدم.»؛ فَإِذا سَوَّيْتُهُ ....[٢]

«من از روح خودم در تو دميدم.»؛ ... نَفَخْتُ فِيهِ مِنْ رُوحِي ....[٣]

«من دستور دادم كه ملائكه‌ها در مقابلت سجده كنند.»؛ فَسَجَدَ الْمَلائِكَةُ كُلُّهُمْ أَجْمَعُونَ.[٤]

«من بهترين لباس خلقت را بر تو پوشاندم.»؛ ... فَتَبارَكَ اللَّهُ أَحْسَنُ الْخالِقِينَ.[٥]

«من تو را خليفه و جانشين خود در زمين قرار دادم.»؛ ... إِنِّي جاعِلٌ فِي الْأَرْضِ خَلِيفَةً ....[٦]

«من امانت خاص خود را به تو سپردم.»؛ ... وَ حَمَلَهَا الْإِنْسانُ ....[٧]

«من تاج كرامت بر سرت گذاشتم.»؛ وَ لَقَدْ كَرَّمْنا بَنِي آدَمَ ....[٨]

خواسته است انسان را متوجّه جايگاه واقعى خود نمايد و به او بفهماند كه موجودى الهى هستى و از خدايى و بايد به سوى خدا بازگردى. ... إِنَّا لِلَّهِ وَ إِنَّا إِلَيْهِ راجِعُونَ‌[٩] پس تلاش كن كه در پى صيد اين شاهباز بلندپرواز جايگاه خدايى داشته باشى نه خود را مشغول شكار تعيّنات صورى دنيا كنى.

*** در اين حكايت.

مرغ، كنايه است از فضائل والاى انسانى.

سايه، كنايه است از رذايل اخلاقى و روانى.

صياد، كنايه است از انسانى كه همواره در جستجوى ردايل اخلاقى است.

[١] -« ص»: ٧٥

[٢] -« ص»: ٧٢

[٣] -« ص»: ٧٢

[٤] -« ص»: ٧٣

[٥] - مؤمنون: ١٤

[٦] - بقره: ٣٠

[٧] - احزاب: ٧٢

[٨] - اسراء: ٧٠

[٩] - بقره: ١٥٦