بشنو از نى (شرحى بر حكايتهاى مثنوى) - حق شناس، سيد حسين - الصفحة ٨١ - استنتاج

*** در اين حكايت مولانا مى‌گويد: پس از آنكه عزرائيل توانست مشتى از خاك را به خدمت حضرت حق بياورد، خداوند او را به قبض جان مردم مأمور كرد (شد ملك الموت، قابض الأرواح) عزرائيل كه از عوارض اين پست آگاه بود، عرض كرد:

پروردگارا! تو روا مى‌دارى كه من مبغوض مردم شوم؟!

خداوند فرمود: اى عزرائيل، تو از اين جهت نگران نباش، من سبب‌هاى بسيارى پديد مى‌آورم كه مردم آن سبب‌ها را عامل مرگ خود بدانند نه تو را.

عزرائيل عرض كرد: پروردگارا! بندگانى هستند كه حجاب اسباب را پاره مى‌كنند و از سطحى‌نگرى گذشته به مسبّب مى‌نگرند، اين بندگان خاص تو به تب و قولنج و سل توجهى ندارند و اين اسباب طبيعى را به دل راه نمى‌دهند.

حضرت حق در پاسخ عزرائيل فرمود: كسانى‌كه تا به اين مرحله از بينش رسيده‌اند و از اصل اطلاع و آگاهى دارند، تو را سبب گرفتن جان‌ها نخواهند دانست. تو گرچه خود را از ديد عموم پنهان كرده‌اى اما در نزد اينگونه افراد واقع نگر، تو نيز همچون پرده‌اى هستى كه عامل اصلى در پشت آن پرده است.