بشنو از نى (شرحى بر حكايتهاى مثنوى) - حق شناس، سيد حسين - الصفحة ١٠٥ - استنتاج

گروهى از روى ترس از آتش جهنّم- به عبادت پروردگار مى‌پردازند و اين عبادت غلامان است. و گروهى از روى سپاسگزارى خدا را بندگى مى‌كنند كه اين عبادت آزادگان است.»[١]

*** مولانا در پايان اين حكايت، بخشى از رهنمود خود را براى رسيدن به منزل تجرّد براى سالكان طريقت و طالبان حقيقت چنين بيان مى‌كند:

اى سالك، تلاش كن تا با لعل رياضت سنگ نفست را تابناك سازى.

اللَّهُ وَلِيُّ الَّذِينَ آمَنُوا يُخْرِجُهُمْ مِنَ الظُّلُماتِ إِلَى النُّورِ ...

«خداوند ولىّ كسانى است كه ايمان آورده‌اند، آنها را از ظلمت‌ها به سوى نور بيرون مى‌برد.»[٢]

و در رنج و مشقت‌هاى جهاد با نفس صابر باش تا دم‌به‌دم «بقاء باللّه» را در «فناى فى اللّه» مشاهده كنى.

إِنَّ الَّذِينَ قالُوا رَبُّنَا اللَّهُ ثُمَّ اسْتَقامُوا فَلا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ يَحْزَنُونَ.

«كسانى‌كه گفتند پروردگار ما اللّه است، سپس استقامت بخرج دادند، نه ترسى براى آنهاست و نه غمى دارند.»

و وصف سنگى نفس و تاريكى جانت را به نور مجاهدت هر لحظه منوّر و روشنايى بخش.

تو در منزل تجرّد، به جايى مى‌رسى كه موجوديت خود را از وجود مجازى‌

[١] - نهج البلاغه، كلمات قصار ٢٢٩

[٢] - بقره: ٢٥٧