بشنو از نى (شرحى بر حكايتهاى مثنوى) - حق شناس، سيد حسين - الصفحة ٣٤٨ - ب -«فقر عارفانه»

غلام هندى، كنايه است از سالك مبتدى.

مادر غلام، كنايه است از طبيعت استغنى‌جوى سالك.

طبيعت استغنى‌جوى انسان همواره انسان را از فقر و تنگدستى مى‌ترساند و از آن، چهره وحشت‌ناكى به تصوير مى‌كشد. درحالى‌كه اگر چهره واقعى فقر عارفانه به نمايش گذاشته شود، انسان نه تنها از او نمى‌ترسد بلكه عاقبت‌بخيرى خود را در رو آوردن به آن مى‌بيند.

اى سالك ترسو، فقر عارفانه مثل سلطان محمود است كه دورادور، وحشتناك است ولى از نزديك تلطّف‌زا و تليّن‌آفرين است. تو حرف‌هاى طبيعت گمراه‌كننده خود را گوش مكن.

اگر تو شكار فقر عارفانه گردى، به‌طور يقين روز قيامت مانند آن غلام هندى از شادى گريه خواهى كرد.

رسول گرامى اسلام ٦ فرمودند:

«الفقر شين عند النّاس و زين عند اللّه يوم القيامة».

«فقر در نزد مردم زشت است ولى در پيشگاه خدا روز قيامت زينت است.»[١]

[١] - نهج الفصاحه.