بشنو از نى (شرحى بر حكايتهاى مثنوى) - حق شناس، سيد حسين - الصفحة ٣٥٥ - استنتاج
وَ أَنِ اعْبُدُونِي هذا صِراطٌ مُسْتَقِيمٌ.[١]
«مرا عبادت كنيد كه راه راست همين است.»
اگر «عبادت» در اين آيه را عبادت عام بگيريم، نه عبادت اصطلاحى، همان مىشود كه گفتيم؛ يعنى همچنانكه در اقامه نماز رو به قبله مىايستيم، در همه كارها روى دل خود را به طرف صاحب قبله قرار دهيم، اين صراط مستقيم است. و اين همان راهى است كه داعيان الى اللّه همواره تلاش كردهاند كه انسانها را به اين راه هدايت نمايند.
... قَدْ تَبَيَّنَ الرُّشْدُ مِنَ الْغَيِّ ...[٢] «راه راست از راه منحرف آشكار شده است.»
بنابراين، هركس راه راست و خط مستقيم الهى را در همه امور زندگى سلوك كرد، با بيشترين ضريب امنيتى و كمترين خطرات و صرف امكانات زودتر به مقصد خواهد رسيد:
... فَقَدِ اسْتَمْسَكَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقى لَا انْفِصامَ لَها ...[٣]
«به دستگيره محكمى دست زده است كه گسستن براى آن نيست.»
ولى آنانكه از خط مستقيم الهى منحرف شدند، نه تنها به سرمنزل مقصود نخواهند رسيد، بلكه سر از جاى بيرون خواهند آورد كه مقصودشان نبود.
أُولئِكَ أَصْحابُ النَّارِ هُمْ فِيها خالِدُونَ.[٤]
*** مولانا در اين حكايت، به نكته قابل توجهى اشاره مىكند و آن اينكه مىگويد:
گرچه انحراف از خط مستقيم الهى، حوادث ناگوار روزگار؛ مانند تنگى معاش
[١] - يس: ٦١
[٢] - بقره: ٢٥٦
[٣] - بقره: ٢٥٦
[٤] - بقره: ٣٩