ترجمه من لا يحضره الفقيه شيخ صدوق - غفاري، علي اکبر؛ غفاري، محمد جواد؛ بلاغي، صدر - الصفحة ١٥٨ - *(باب تدبير) *
يا كنيز) مىتواند براى تعجيل در آزادى، مكاتب سازد؟ امام ٧ فرمود: براى مولا اين حقّ در صورتى كه بنده مايل باشد، وجود دارد، امّا نمىتواند او را بفروشد مگر اينكه بنده حاضر شود تا مالك حيات دارد او برده باشد و بعد از مرگ مولايش آزاد شود، و براى مولا جايز است كه در صورتى كه بنده مدبّر مالى داشته باشد آن را تصرّف كند.
٣٤٦٤- عبد اللَّه بن سنان از امام صادق ٧ پرسيد: زنى كنيزى دارد و هنگام مرگ به وصيّت، ثلث او را مىبخشد، آيا بر ورثه لازم است كه با او قراردادى امضاء كنند كه قيمت دو ثلث باقيمانده را به اقساط به آنها بپردازد و خود را آزاد كند، چه راضى باشند و چه راضى نباشند؟ امام ٧ فرمود: نه، امّا آن كنيز ثلثش آزاد است و مربوط به خودش مىباشد و ٣/ ٢ ديگر آزاد نيست و از آن ورثه است و وارث به اندازه سهمش وى را استخدام مىكند، و كنيز نيز به مقدار سهمش آزادى خواهد داشت.
٣٤٦٥- عبد الرّحمن بن أبى عبد اللَّه گويد: از آن حضرت پرسيدم مردى در باره بندهاش گفته است: چون مرگ من در رسيد او آزاد است و آن شخص كفّاره قسم يا ظهار به گردن دارد و بايد رقبهاى آزاد كند آيا مىتواند اين را به آن حساب گذاشته،