ترجمه من لا يحضره الفقيه شيخ صدوق - غفاري، علي اکبر؛ غفاري، محمد جواد؛ بلاغي، صدر - الصفحة ٣٩٣ - *(باب تبديل درهم به دينار يا مسكوكات با يك ديگر) *

درهم باو نخواهند داد و اگر هزار درهم بياورد هزار دينار به او نمى‌دهند، و پدرم ٧ مى‌فرمود: بهترين كار فرار از حرام بسوى حلال است.

شرح: «يعنى اينكه هزار و يك دينار را با دو هزار درهم مبادله كنى كه از ربا خلاص شوى اين حيله شرعى است زيرا كسى يك دينار را هزار درهم نمى‌خرد و همچنين كسى هزار دينار را بابت هزار درهم نمى‌دهد».

٤٠٤٤- و اسحاق بن عمّار گويد: از امام هفتم ٧ پرسيدم: از مردى مبلغى طلبكارم و او براى أداى آن گاهى مقدارى دينار مى‌پردازد و گاهى مبلغى درهم تا زمانى كه براى مفاصا حساب به من مراجعه مى‌كند تا محاسبه كرده باقى مانده را بپردازد نرخ دينار تغيير كرده است بكدام نرخ حساب كنم نرخ روز دريافت، يا نرخ امروز كه بحسابش مى‌پردازم؟ فرمود: نرخ روزى كه بتو پرداخته است زيرا تو نفع آن را از وى بريده‌اى.

شرح: «يعنى اگر تو آن روز از وى نمى‌گرفتى بقيمت بيشترى معامله مى‌كرد».

٤٠٤٥- عبد اللَّه بن سنان از امام ششم ٧ سؤال كرد از خريد و مبادله سكّه‌هاى نقره كه در آن سرب و زيبق بكار رفته با درهم (سكّه‌هاى نقره خالص) و چنانچه سكه نقره مغشوش را آب كنند در هر ده عدد دو يا سه درهم كسر