ترجمه من لا يحضره الفقيه شيخ صدوق - غفاري، علي اکبر؛ غفاري، محمد جواد؛ بلاغي، صدر - الصفحة ٣٨٧ - *(باب مبادله و عينه) *

ديگرى ده درهم وام دهد كه او پس از مدّتى بيش از ده درهم باز گرداند و اين ربائيست كه خداوند نهى فرموده و گفته است: «اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد از خداوند پروا كنيد و رها كنيد آنچه زيادى بر سرمايه شماست اگر براستى اهل ايمانيد، و اگر ترك ربا خوارى نكرديد پس با خدا و پيامبرش اعلان جنگ دهيد، و چنانچه توبه كرديد پس همان رأس مال اوّليّه (كه به بقرض داده‌ايد) از آن شماست و در اين صورت نه ستم كرده‌ايد و نه بشما ستم شده است» (بقره: ٢٧٩) خداوند عزيز اين را مى‌خواهد كه آنچه افزون از سرمايه گرفته است بصاحبش باز پس دهد، تا حدّى كه گوشتى كه از غذاى تهيّه شده از مال ربوى روئيده آب شود به اينكه وقتى موفّق به توبه گرديد بسيار حمّام رود تا گوشت بدنش نقصان يابد (يعنى كارى كند كه وزنش سبك گردد).

و هر گاه شخصى به ديگرى گويد: اسبت را با اسب من عوض كن و فلان مبلغ اضافه مى‌دهم، جايز نيست. بلكه بگويد: اسبم را به فلان مبلغ مى‌فروشم و اسب تو را به فلان مبلغ مى‌خرم.

شرح: «اين كلام مؤلّف مضمون خبريست كه شيخ طوسى در كتاب تهذيب بسند صحيح از عبد اللَّه بن مسكان از امام صادق ٧ روايت كرده است و در كتاب استبصار آن را حمل بر افضل و احوط بودن كرده است».

* (باب مبادله و عينه)*

مترجم گويد: «عينه آنست كه شخص متاعى را به بهاى معيّنى نقدا