بشنو از نى (شرحى بر حكايتهاى مثنوى) - حق شناس، سيد حسين - الصفحة ١١٠ - استنتاج

النّبيّ ٦» ايمان آورد، ولى با زبان و عمل مخالفت نمايد، از ديدگاه قرآن، ظالم و سركش و مفسد است.

چنانكه قرآن مى‌فرمايد:

فَلَمَّا جاءَتْهُمْ آياتُنا مُبْصِرَةً قالُوا هذا سِحْرٌ مُبِينٌ* وَ جَحَدُوا بِها وَ اسْتَيْقَنَتْها أَنْفُسُهُمْ ظُلْماً وَ عُلُوًّا فَانْظُرْ كَيْفَ كانَ عاقِبَةُ الْمُفْسِدِينَ‌[١]

«و هنگامى‌كه آيات روشنى‌بخش ما به سراغ آنها آمد، گفتند: اين سحرى است آشكار و آن را از روى ظلم و سركشى انكار كردند، درحالى‌كه در دل به آن يقين داشتند.»

و هركس به قلب ايمان نياورد ولى به زبان اقرار به ايمان كند، منافق است.

چنانكه قرآن كريم در وصف منافقان مى‌فرمايد:

يَقُولُونَ بِأَفْواهِهِمْ ما لَيْسَ فِي قُلُوبِهِمْ ....[٢]

«به زبان چيزى مى‌گويند كه در دل آنها نيست.»

تنها كسى داراى ايمان واقعى است كه قلب و زبان و عملش در آنچه ادعا مى‌كند يكى باشد. حضرت على ٧ مى‌فرمايد:

الإيمان معرفة بالقلب و إقرار باللّسان و عمل بالأركان».

«ايمان گرايش و تصديق قلبى و اقرار با زبان و عمل با جوارح است.»[٣]

امام هشتم حضرت على بن موسى الرضا عليهما السّلام مى‌فرمايد:

الإيمان عقد بالقلب و لفظ باللّسان و عمل بالجوارح لا يكون الإيمان إلّا هكذا».

«ايمان عقد قلبى، اقرار زبانى و التزام عملى است. و جز با اين سه، كامل نمى‌شود.»[٤]

*** مولانا در اين حكايت، چهره مردى را به تصوير مى‌كشد كه عمل او موافق با

[١] - نمل: ١٣ و ١٤

[٢] - آل عمران: ١٦٧

[٣] - نهج البلاغه، قصار ٢١٨

[٤] - خصال، باب الثلاثه.