قوله تعالى: وَ اذْكُرُوا اللّٰهَ فِي أَيّٰامٍ مَعْدُودٰاتٍ ،مراد به ذكر خداى تعالى در اين ايّام كه [١]ايّام تشريق است تكبير[است كه بايد] [٢]كردن عند [٣]رمى الجمار،با هر سنگى تكبيرى و در عقب نمازهاى[٢٥٦-ر]فريضه در منا عقيب پانزده نماز،و در شهرهاى عقيب ده [٤]نماز،و اين قول عبد اللّٰه عبّاس است و حسن بصرى [٥].

و«ايّام معلومات»عشر ذى‌الحجّه است،و اين قول زجّاج است و مذهب مالك و شافعى،و بيشتر علما بر اين‌اند.و مذهب ما هم چنين است،و فرّاء بعكس گفت:

«ايّام معدودات»عشر ذوالحجّه [٦]است،و«ايّام معلومات»،ايّام تشريق است،و اين مذهب ابو حنيفه است.

دليل بر صحّت مذهب درست آن است كه«معدودات»عبارت بود از قلّت،و سه از ده كمتر باشد.

و دگر آن‌كه خداى تعالى گفت: فَمَنْ تَعَجَّلَ فِي يَوْمَيْنِ فَلاٰ إِثْمَ عَلَيْهِ ،و مراد نفر است از منا به اتّفاق،و اين در ايّام تشريق باشد دون عشر ذى‌الحجّه،و من تأخّر الى اليوم الثّالث،و اين لايق نيست الّا به اين ايّام،و آيت دليل مى‌كند بر وجوب تكبير در اين ايّام به عقيب اين صلوات كه گفتيم:اوّلش نماز پيشين من يوم النّحر،و آخرش انقضاى اين عدد،امّا ده در شهرها،و امّا پانزده در منا،و اين قول عبد اللّٰه عبّاس است و عبد اللّٰه عمر و زيد بن ثابت و روايت از اميرالمؤمنين على-عليه السّلام.

و فقها گفتند:سنّت است تكبير كردن در اين ايّام،و مذهب ابو حنيفه آن است كه:از نماز بامداد [٧]روز عرفه تا به نماز ديگر روز عيد و اين قول عبد اللّٰه مسعود است.

و مذهب ابو يوسف و محمّد چنان است كه از بامداد روز عرفه الى آخر ايّام التّشريق.

[١] .اساس:«ذكر»،با خطى متفاوت از متن در قسمت افتادگى،با توجّه به مج و ديگر نسخه بدلها تصحيح شد.

[٢] .اساس:زير وصّالى رفته است،با توجّه به مج و ديگر نسخه بدلها افزوده شد.

[٣] .مب:در حال.

[٤] .مج،وز:دو.

[٥] .فق+گفت.

[٦] .مج،دب،آج،لب،فق،مب:ذى‌الحجّه.

[٧] .مج،وز،آج،لب،فق،مب،مر+در.