روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٥٨ - ترجمه
چون شب از اين جانب درآيد و روز از آن جانب بشود و آفتاب فروشود وقت روزه گشادن باشد،و شب عبارت است من غروب الشّمس الى طلوع الفجر الثّانى.
وَ لاٰ تُبَاشِرُوهُنَّ وَ أَنْتُمْ عٰاكِفُونَ فِي الْمَسٰاجِدِ ،مجاهد در شاذّ خواند [١]:
فى المسجد.و عكوف و اعتكاف مقام باشد بر كارى،يقال:عكف على كذا و اعتكف و عكف بالمكان اذا أقام به،قال اللّٰه تعالى: فَأَتَوْا عَلىٰ قَوْمٍ يَعْكُفُونَ عَلىٰ أَصْنٰامٍ لَهُمْ [٢]...،قال الفرزدق وصف القدور:
ترى حولهنّ المعتفين كأنّهم
على صنم فى الجاهليّة عكّف
و قال الطّرمّاح [٣]:
فبات بنات اللّيل حولى عكّفا
عكوف البواكي بينهنّ صريع
و در شرع مقام بود در بعضى مساجد براى عبادت،و نزديك ما درست نباشد الّا به سه شرط:يكى آنكه اعتكاف او در مسجدى بود از اين چهار مسجد:
مسجد الحرام،يا مسجد رسول به مدينه،يا مسجد كوفه،يا مسجد بصره،چه اين مسجدها آن است كه پيغامبر يا امام-عليهما السّلام-در او نماز آدينه كردهاند به جماعت.
شرط دوم [٤]آنكه:روزه دارد كه اعتكاف به روزه درست باشد [٥].
سيوم [٦]آنكه:سه روز نيّت كند يا [٧]بيشتر كه اعتكاف كمتر از سه روز نباشد.
و واجب بود معتكف را كه اجتناب كند از هرچه محرم اجتناب كند از زنان و طيب و ممارات و جدال.
و در عمل [٨]او هفت چيز ديگر باشد كه در احرام نبود:بيع و شرا نكند،و از مسجد بيرون نيايد الّا عند ضرورت،و در زير سايه نرود [٩]،و در هيچ مسجد [١٠]ننشيند جز آن مسجد به اختيار،و نماز نكند در مسجد ديگر الّا به [١١]مكّه كه [١٢]هرجا كه خواهد نماز
[١] .آج،لب،فق:گفت،مب:گفت كه.
[٢] .سورۀ اعراف(٧)آيۀ ١٣٨.
[٣] .همۀ نسخه بدلها:الآخر.
[٤] .مب:دويم.
[٥] .مج:نباشد.
[٦] .مج:سدام،مب،سيم.
[٧] .همۀ نسخه بدلها بجز مب:تا.
[٨] .همۀ نسخه بدلها:در اعتكاف.
[٩] .همۀ نسخه بدلها+به اختيار.
[١٠] .مب+نرود و.
[١١] .مب:در.
[١٢] .مب+در،وز،دب،آج،لب،فق+به.