وَ لاٰ تَقْرَبُوهُنَّ [٢٨٧-پ] حَتّٰى يَطْهُرْنَ ،كوفيان خوانند مگر عاصم [٣]«يطّهّرن»،به تشديد«طا»و«ها»،و باقى قرّاء خوانند [٤]: «يَطْهُرْنَ» به تخفيف.و آن‌كس كه به تشديد خواند،تقدير چنين بود كه:«يتطهّرن»«تا»با«طا»كردند،و«طا»در «طا»ادغام كردند،و معنى آن بود كه:«حتّى يغتسلن»،تا آنگه كه غسل بكنند.و آن‌كس كه خواند: «يَطْهُرْنَ» به تخفيف،معنى آن باشد كه:تا خون حيض منقطع شود از ايشان،و ايشان از آن پاك شوند.و اختلاف فقها در آن‌كه كى روا باشد مرد را كه با حلال خود مقاربت كند و آنچه مذهب است در آن باب گفته شد.

و قرائت به تخفيف حجّت ماست و حجّت ابو حنيفه على وجه.و قرائت به تشديد،حجّت شافعى است پيش از غسل روا بود مقاربت به نزديك ما،و به نزديك ابو حنيفه چون ده روز گذشته باشد،و به نزديك شافعى روا نبود تا غسل بنكند يا تيمّم و بعد [٥]انقطاع الدّم،و اين مذهب زفر است و ليث و سالم و قاسم بن محمّد و ابن شهاب.و حسن بصرى گفت:اگر پيش [٦]غسل مقاربت كند كفّارتش لازم آيد همچنان كه در حال حيض. فَإِذٰا تَطَهَّرْنَ ،اى اغتسلن،چون غسل بازكنند.

فَأْتُوهُنَّ مِنْ حَيْثُ أَمَرَكُمُ اللّٰهُ ،به ايشان شوى ازآنجا كه خداى فرمود شما را.

و«اتيان»كنايت است از جماع،و اگرچه صورت امر است مراد اباحت است، چنان كه گفت: وَ إِذٰا حَلَلْتُمْ فَاصْطٰادُوا [٧]...،و قوله: فَإِذٰا قُضِيَتِ الصَّلاٰةُ فَانْتَشِرُوا فِي الْأَرْضِ [٨]...،و مراد بقوله: مِنْ حَيْثُ أَمَرَكُمُ اللّٰهُ ،آن است كه من حيث امركم اللّٰه بالاعتزال.و فايده،اطلاق حظر [٩]است.و خلاف كردند فى [١٠]الامر

[١] .همۀ نسخه بدلها:و خير.

[٢] .دب،آج،لب،فق،مب،مر:اوسطها.

[٤] [٣] .همۀ نسخه بدلها+حتّى.

[٥] .دب،مب،مر+از.

[٦] .دب،فق،مب،مر+از.

[٧] .سورۀ مائده(٥)آيۀ ٢.

[٨] .سورۀ جمعه(٦٢)آيۀ ١٠.

[٩] .اساس:حضر،با توجّه به دب و مب تصحيح شد،ديگر نسخه بدلها:خطر.

[١٠] .اساس:كى،دب:من،با توجّه به مج و ديگر نسخه بدلها تصحيح شد.