تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٢٧٥ - آيا راست گفتن ذاتاً نيكو و دروغ گفتن ذاتاً بد است ؟
شكايت قاضى از آفت قضا و جواب گفتن نايب قاضى مر او را
آيه
روايت
شكايت قاضى از آفت قضا و جواب گفتن نايب قاضى مر او را
((٢٧٤٤)) قاضيى بنشاندند و مى گريست گفت نايب قاضيا گريه ز چيست ؟
((٢٧٤٥)) اين نه وقت گريه و فرياد توست وقت شادى و مبارك باد توست
((٢٧٤٦)) گفت آه چون حكم راند بىدلى در ميان آن دو عالم جاهلى
((٢٧٤٧)) آن دو خصم از واقعهء خود واقفند قاضى مسكين چه داند ز ان دو بند
((٢٧٤٨)) جاهل است و غافل است از حالشان چون رود در خونشان و مالشان
((٢٧٤٩)) گفت خصمان عالمند و علتى جاهلى تو ليك شمع ملتى
((٢٧٥٠)) ز انكه تو علت ندارى در ميان آن فراغت هست نور ديده گان
((٢٧٥١)) و ان دو عالم را غرضشان كور كرد علمشان را علت اندر گور كرد
((٢٧٥٢)) جهل را بىعلتى عالم كند علم را علت كژ و ظالم كند
((٢٧٥٣)) تا تو رشوت نستدى بيننده اى چون طمع كردى ضرير و بنده اى
((٢٧٥٤)) از هوا من خوى را وا كرده ام لقمه هاى شهوتى كم خورده ام
((٢٧٥٥)) چاشنى گير دلم شد با فراغ راست را داند حقيقت از دروغ
آيه « وَلا تَأْكُلُوا أَمْوالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْباطِلِ وَتُدْلُوا بِها إِلَى اَلْحُكَّامِ » ٢ : ١٨٨ (١) ( اموال خود را در بين خودتان با اسباب باطل نخوريد به حكام رشوه ندهيد [ و يا تا به حكام رشوه بدهيد . ) ] روايت ١ - الرشوة كفر با الله العظيم . » (٢) ( رشوه كفر به خداى بزرگ است . )
(١) سوره بقره ، آيهء ١٨٨ . .
(٢) مكاسب ، شيخ مرتضى انصارى ص ٣٠ . .