تشریح المطالب؛ شرح فارسی بر مکاسب - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٥٨١ - تأييد براى عدم اعتبار يوم المخالفة

الى التلف كما حكي عن الشهيد الثاني، اذ لم يعلم لذلك وجه صحيح.

و لم اظفر بمن وجّه دلالتها على هذا المطلب.

ترجمه:

تأييد براى عدم اعتبار يوم المخالفة

سپس مرحوم مصنّف مى‌فرمايند:

و مؤيّد اين گفتار كه يوم المخالفة معتبر نبوده بلكه مناط همان يوم الاكتراء است فرموده بعدى امام عليه السّلام در جواب قول سائل بوده كه وى وقتى پرسيد:

من يعرف ذلك؟

حضرت فرمودند:

تو، و او، لذا اگر طرف تو قسم مى‌خورد بر ادّعاى خويش در اينصورت قيمت مطلوب او بر عهده تو لازم شده و تو ملزم هستى كه آنرا بپردازى و اگر قسم نخورده و آنرا بر تو ردّ مى‌كند تو مكلّف به اداء قسم مى‌باشى فلذا اگر بخوردن قسم مبادرت بورزى البتّه ادّعاى تو بر او لازم مى‌شود.

و اگر صاحب قاطر شهود آورده و ايشان شهادت مى‌دهند كه قيمت يوم الاكتراء كذا و كذا بوده است البتّه تو بآنچه شهود شهادت داده‌اند ملزم مى‌باشى.

وجه تأييد

وجه تأييد اينفقره از حديث نسبت به ملاك بودن يوم الاكتراء و عدم اعتبار يوم المخالفة اينستكه اگر يوم المخالفة بخصوص معتبر مى‌بود دو اشكال به روايت لازم مى‌آمد:

الف: وجهى براى تقديم قول مالك بر غاصب وجود ندارد با اينكه قول او با اصل مخالف مى‌باشد و حال آنكه صريح روايت قول او را مقدّم داشته.

ب: و بفرض اغماض از اشكال اوّل وجهى نيست براى تقديم بيّنه مالك بر بيّنه غاصب.

توضيح‌

غالبا مستأجرين قبل از اجاره و كرايه از قيمت و حال مال مستأجره همچون قاطر