تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٠٩
نمىماند.
و از اينجا نيز روشن مىشود: آيه خمس- آن چنان كه بعضى از مفسران پنداشتهاند- آيه انفال را نسخ نمىكند، بلكه هر دو به قوت خود باقى هستند.
***
٤- قطع ريشه اختلاف
همان گونه كه در شأن نزول خوانديم در ميان بعضى از مسلمانان مشاجرهاى در مورد غنائم جنگى واقع شد و براى قطع اين مشاجره، نخست ريشه آن كه مسأله غنيمت بود زده شد و به طور دربست در اختيار پيامبر صلى الله عليه و آله قرار گرفت، سپس دستور اصلاح ميان مسلمانان و افرادى كه با هم مشاجره كردند، به ديگران داد.
اصولًا «اصلاح ذات البين»، ايجاد تفاهم و زدودن كدورتها و دشمنىها و تبديل آن به صميميت و دوستى، يكى از مهمترين برنامههاى اسلامى است.
«ذات» به معنى «خلقت و بنيه و اساس» چيزى است، و «بين» به معنى حالت ارتباطى و پيوند ميان دو شخص يا دو چيز است، بنابراين «اصلاح ذات البين» به معنى اصلاح اساس ارتباطات و تقويت و تحكيم پيوندها و از ميان بردن عوامل و اسباب تفرقه و نفاق است.
در تعليمات اسلامى به اندازهاى به اين موضوع اهميت داده شده كه به عنوان يكى از برترين عبادات معرفى گرديده است، امير مؤمنان على عليه السلام در آخرين وصايايش به هنگامى كه در بستر شهادت بود به فرزندانش فرمود:
إِنِّى سَمِعْتُ جَدَّكُما رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه و آله يَقُولُ: صِلاحُ ذاتِ الْبَيْنِ أَفْضَلُ مِنْ عامَّةِ الصَّلوةِ وَ الصِّيامِ: «من از جدّ شما پيامبر صلى الله عليه و آله شنيدم كه مىفرمود: اصلاح