تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٧٩
٢- عمل خالص تنها از ايمان سرچشمه مىگيرد
ممكن است بعضى چنين فكر كنند: چه مانعى دارد، از سرمايههاى غير مسلمانان براى عمران و آبادى اين مراكز استفاده كنيم؟
اما آنها كه چنين مىانديشند، توجه به اين نكته اساسى ندارند كه: اسلام همه جا عمل صالح را ميوه درخت ايمان مىشمرد.
عمل، هميشه پرتوى از نيات و عقايد آدمى است، و هميشه شكل و رنگ آن را به خود مىگيرد. نيتهاى ناپاك ممكن نيست عمل پاكى به وجود آورد، و محصول مفيدى از خود نشان دهد، چه اين كه عمل بازتاب نيت است.
***
٣- پاسداران شجاع
جمله: وَ لَمْيَخْشَ الَّا اللَّهَ: «جز از خدا نترسند» نشان مىدهد كه: عمران و آبادى و نگاهدارى مساجد جز در سايه شهامت و شجاعت ممكن نيست.
هنگامى اين مراكز مقدس اسلامى به صورت كانونهاى انسان سازى و كلاسهاى عالى تربيت در مىآيد، كه بنيانگذاران و پاسدارانى شجاع داشته باشد، آنها كه از هيچ كس جز خدا نترسند، و تحت تأثير هيچ مقام و قدرتى قرار نگيرند، و برنامهاى جز برنامههاى الهى در آن پياده نكنند.
***
٤- آيا تنها مسجدالحرام منظور است؟
بعضى از مفسران، آيات فوق را مخصوص «مسجدالحرام» دانستهاند، در حالى كه الفاظ آيه عام است، و هيچ گونه دليلى بر اين تخصيص نيست، هر چند «مسجدالحرام» كه بزرگترين مسجد اسلامى است، در رديف اول قرار گرفته، و در آن روز كه آيات نازل شد، بيشتر، آن مسجد در نظر بود، ولى اين دليل