تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٠٩
به آنچه عمل مىكنيد بينا است.
٧٣- و كسانى كه كافر شدند اولياء (و ياران و مدافعان) يكديگرند، اگر (اين دستور را) انجام ندهيد فتنه و فساد عظيمى در زمين روى مىدهد.
٧٤- و آنها كه ايمان آوردند و هجرت نمودند و در راه خدا جهاد كردند، و آنها كه پناه دادند و يارى نمودند، آنان مؤمنان حقيقىاند، براى آنها آمرزش (و رحمت خدا) و روزى شايستهاى است.
٧٥- و كسانى كه بعداً ايمان آوردند و هجرت كردند و با شما جهاد نمودند از شما هستند و خويشاوندان، نسبت به يكديگر (از ديگران) در احكامى كه خدا مقرر داشته سزوارترند خداوند به همه چيز دانا است
تفسير:
چهار گروه مختلف
اين آيات، كه آخرين فصل سوره «انفال» است، بحثى را درباره «مهاجرين»، «انصار» و گروههاى ديگر مسلمين و ارزش وجودى هر يك از آنان، مطرح كرده و بحثهاى گذشته پيرامون جهاد و مجاهدان را بدين وسيله تكميل مىكند.
به تعبير ديگر: در اين آيات، نظام جامعه اسلامى از نظر پيوندهاى مختلف بيان شده است؛ زيرا برنامه «جنگ» و «صلح» مانند ساير برنامههاى عمومى بدون در نظر گرفتن يك پيوند صحيح اجتماعى ممكن نيست.
در اين آيات سخن از پنج گروه، كه چهار گروه آن از مسلمانان و يك گروه از غير مسلمانانند به ميان آمده است. آن چهار گروه عبارتند از:
١- مهاجران نخستين