بشنو از نى (شرحى بر حكايتهاى مثنوى) - حق شناس، سيد حسين - الصفحة ١١٦ - استنتاج

«توبه نصوح» بيان كرده‌اند كه به نظر مى‌رسد تمام آنها در اين فرمايش رسول گرامى اسلام ٦ جمع شده است. آن بزرگوار فرموده‌اند:

«أن يتوب التّائب ثمّ لا يرجع في ذنب كما لا يعود اللّبن الى الضّرع».

«توبه نصوح آن است كه شخص توبه‌كننده پس از توبه به هيچ وجه بازگشت به گناه نكند آنچنانكه شير به پستان هرگز بازنمى‌گردد.»[١]

آرى همچنانكه شير پس از بيرون آمدن از پستان به پستان برنمى‌گردد و نوزاد پس از به دنيا آمدن، به رحم بازگشت نمى‌كند، در توبه واقعى نيز بايد تائب پس از توبه به كارهاى زشت گذشته و گناهانش بازگشت نكند.

با توجه به معناى توبه نصوح و تعبيرهايى كه از آن شد، مشخص گرديد كه منظور آيه شريفه از «توبه نصوح» چيست؟ بنابراين، مرتبط دانستن اين آيه با حكايت فوق، از جهت اينكه توبه شخصى بنام نصوح يك توبه نصوح به معناى لغوى بوده، صحيح است اما فوايد و نتايجى كه توبه نصوح براى تائب دارد فراوان است؛ از آن جمله به روايت زير توجه فرمايد:

«عن معاوية بن وهب قال: سمعت أبا عبد اللّه ٧ يقول إذا تاب العبد توبة نصوحا أحبّه اللّه فستر عليه في الدّنيا و الآخرة فقلت و كيف يستر عليه قال ينسي ملكيه ما كتبا عليه من الذّنوب و يوحي إلى جوارحه اكتمي عليه ذنوبه و يوحي إلى بقاع الأرض اكتمي ما كان يعمل عليك من الذّنوب فيلقى اللّه حين يلقاه و ليس شي‌ء يشهد عليه بشي‌ء من الذّنوب».

«معاوية بن وهب گفت: شنيدم از حضرت امام صادق ٧ كه فرمود: چون بنده توبه نصوح كند، خداوند او را دوست دارد و در دنيا و آخرت بر او پرده‌پوشى كند.

عرض كردم: چگونه پرده‌پوشى كند؟ فرمود: هرچه از گناهان كه دو فرشته موكّل بر او، برايش نوشته‌اند از يادشان ببرد، و به اعضاى بدنش وحى كند كه گناهان او را نهان‌

[١] - مجمع البيان، ج ٥، ص ٣١٨