ترجمه من لا يحضره الفقيه شيخ صدوق - غفاري، علي اکبر؛ غفاري، محمد جواد؛ بلاغي، صدر - الصفحة ٤١ - *(مواردى كه حكم مجرم زندان مىشود) *

بوده زندان ابد كرد.

شرح: «ظاهر اين روايت با خبرى كه از زرارة بن اعين از امام باقر ٧ در تهذيب و كافى نقل شده معارض است زيرا در آن خبر چنين آمده: مردى كه ديگرى را امر به كشتن شخصى كرده بود، مباشرش را مى‌كشند و آمر را بزندان مى‌افكنند تا بميرد. و براى توجيه خبر سكونى مطالبى گفته‌اند كه در نظر حقير هيچ كدام مبتنى بر اصل صحيحى نيست، و آنچه بنظر مى‌رسد سقطى است كه در خبر زرارة واقع شده هم در كتاب كافى و هم در كتاب تهذيب و آن لفظ «حرّا» بعد از «رجلا» است و اصل در خبر زرارة اين بود كه‌

«في رجل أمر رجلا حرّا بقتل رجل فقتله»

و در اين صورت ميان اين دو خبر تعارضى ديده نمى‌شود زيرا در خبر سكونى‌

«أمر عبده أن يقتل رجلا فقتله»

بوده است و در اين خبر

«أمر رجلا حرّا بقتل رجل»

فرق عبد و آزاد واضح است، و دليل بر آنچه گفتيم روايت صدوق عليه الرحمه است از زرارة (در باب القود و مبلغ الدية) كه اين طور روايت كرده‌

«في رجل أمر رجلا حرّا أن يقتل رجلا فقتله».

٣٢٦٣- سكونى گويد: سه تن را نزد امير المؤمنين ٧ آوردند كه يكى از آنها مردى را نگهداشته بود تا ديگرى آن را بقتل رساند، و سومى نيز نظاره مى‌كرده يا مواظب اطراف بوده (ديده‌بانى نموده) است، امير المؤمنين ٧ دستور داد:

چشمان شخص ديده‌بان را درآورند، و كسى كه شخص را براى كشتن نگه داشته، تا روز مرگش در زندان افكنند (همچنان كه او مقتول را تا دم مرگ نگهداشته بود) و آن را كه مباشر قتل بوده بكشند.

٣٢٦٤- در روايت حمّاد بن عيسى از حريز است كه امام صادق ٧‌