ترجمه من لا يحضره الفقيه شيخ صدوق - غفاري، علي اکبر؛ غفاري، محمد جواد؛ بلاغي، صدر - الصفحة ١٦٢ - *(باب مكاتبه) *

بمبلغى با مملوك خويش عقد مكاتبه بسته آيا آن بنده حقّ دارد بمولا بگويد چيزى از مبلغ مذكور در عقد كم كن و همه را يك جا بستان، آيا اين جايز است؟ امام ٧ فرمود: اگر بصورت هبه به او ببخشد مانعى ندارد، و چنانچه بابت تعجيل و زود وصول كردن مبلغ معلوم باشد، درست نيست.

شرح: «حكم اخير را مشهور حمل بر كراهت كرده‌اند».

٣٤٧٣- عمار بن موسى گويد: امام صادق ٧ در باره مكاتبى كه دو مالك داشته و يكى از آنها نصيب خويش را بخشيده است، فرمود: يك روز خدمت آنكه سهمش را نبخشوده انجام دهد و روز ديگر بخود بپردازد، گويد: پرسيدم اگر مكاتب وفات كرد و اندوخته‌اى داشت از آن كيست؟ فرمود: ميان هر دو تن شريك نصف به نصف تقسيم مى‌شود.

٣٤٧٤- عمر بن يزيد گويد: از امام صادق ٧ پرسيدم مردى غلامى داشت و در نظر گرفت وى را به نحوى آزاد نمايد، و او با مولايش قرارى امضاء نمود كه آزادانه بكارى مشغول شود و سالى فلان مبلغ به مولايش بپردازد، مولايش هم پذيرفته بود، بنده بكار پرداخت و سودى بيشتر از آنچه بايد بپردازد بدست آورد. امام‌