روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٩ - ترجمه
ثلثى اندامش سپيد شد.چون دو روز روزه داشت،دو بهر از اندامش سپيد شد.چون سه روز روزه داشت همۀ اندامش سپيد شد،پس اين ايّام را ايّام البيض براى اين خوانند.
بعضى دگر از مفسّران گفتند كه [١]:حقتعالى در بدايت شرع روزۀ عاشورا و روزۀ ايّام البيض فريضه كرده بود.چون روزۀ ماه رمضان[٢٢١-ر]بفرمود،تخفيف كرد و آن برداشت.حسن بصرى و جماعتى دگر گفتند:خداى تعالى ترسايان را فرمود كه ماه رمضان روزه دارند،ايشان را سخت مىآمد در گرماى گرم روزه داشتن.علماى ايشان جمع شدند و راى زدند و روزه با فصل ربيع افگندند،و ده روز بيفزودند در او [٢].
پس از آن پادشاهى بود ايشان را،او را دهن به درد آمد در روزه هفت روز بيفزود،روزۀ ايشان چهل و هفت روز گشت.پس از آن پادشاهى ديگر پديد آمد، گفت:اين روزه را تمام عقد بايد كردن،سه روز ديگر بيفزود تا پنجاه روز شد [٣].
اكنون هنوز روزۀ ترسايان پنجاه روز است.
مجاهد گفت:سالى ايشان را وبايى رسيد،ايشان به تقرّب در روزه ده روز بيفزودند پيش از ماه [٤]و ده روز پس از ماه [٥]تا روزۀ ايشان پنجاه روز گشت.
شعبى گفت:خداى تعالى ترسايان را سى روز روزه فرمود قرنى [٦]كه از پس ايشان آمدند دو روز زيادت كردند،يك روز پيش [٧]ماه،و يك روز پس [٨]ماه [٩].
و همچنين هر قرنى [١٠]دو روز [١١]مىفزودند [١٢]تا تمام پنجاه گشت،فذلك قوله: كَمٰا كُتِبَ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ .
لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ ،معنى آن است تا شما متّقى شوى به فعل روزه [١٣]و پرخيزى [١٤]از معاصى،روزه شما را منع شود-منع شر [١٥]نه منع خير [١٦]-براى آنكه فعل طاعات لطف
[١] .دب:گفتهاند.
[٢] .مب:ده روز برآن بيفزودند.
[٣] .همۀ نسخه بدلها:گشت.
[٤] .آج،لب،مب،مر+رمضان و.
[٥] .آج،لب،مب،مر+رمضان.
[٦] [١٠] .دب:قومى.
[٧] [٨] .همۀ نسخه بدلها+از.
[٩] .دب:روز بعد ماه.
[١١] .دب،آج،لب،فق،مب:در روزه.
[١٢] .دب:مىافزودند.
[١٣] .دب،مب،مر+و.
[١٤] .مج،وز،آج،لب،فق:بپرهيزى.
[١٥] .همۀ نسخه بدلها:لطف.
[١٦] .همۀ نسخه بدلها:جبر.