روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٢٦٦ - ترجمه

و جماع را«بعال»گويند،و منه قال-عليه السّلام،و از اين جا گفت رسول -عليه السّلام-ايّام تشريق را:

ايام اكل و شرب و بعال. و شوهر را براى آن«بعل» خوانند كه به كار زن قيام كند و به آن مستقلّ باشد.و اصل«بعل»سيّد باشد و مالك،قال اللّٰه تعالى: أَ تَدْعُونَ بَعْلاً [١].

و در شاذ مسلمة بن محارب خواند:«و بعولتهنّ»باسكان«تا»لكثرة الحركات.

أَحَقُّ بِرَدِّهِنَّ ،اولى‌تر و سزاوارترند به رجعت ايشان يعنى زنان خود،و تقدير چنين است كه:بردّهنّ اليهم. فِي ذٰلِكَ ،اشارت است به حال عدّت،اى في حال العدّة،براى آن‌كه چون از عدّت بيرون آمد [٢]،مالك نفس خود گردد،و شوهر را بر او سبيلى نباشد به رجعت،و آيت مختصّ است به رجعيّات دون باينات.

إِنْ أَرٰادُوا إِصْلاٰحاً ،لا اضرارا،اگر اين رجعت بر سبيل اصلاح كنند نه بر سبيل اضرار،براى آن‌كه ايشان را عادت بودى كه چون خواستندى كه رنج نمايند [٢٩٧-ر]زنان را طلاق دادندى،ايشان را رها كردندى تا انقضاى عدّت نزديك رسيدى،آنگه رجعت كردندى،باز دگرباره طلاق دادندى،پس دگرباره رجعت كردندى،همچونين مى‌كردندى و غرض ايشان اضرار بودى. وَ لَهُنَّ ،اى للنّساء،و زنان را، مِثْلُ الَّذِي عَلَيْهِنَّ بِالْمَعْرُوفِ ،و زنان را بر [٣]مردان نيز حقّى باشد،مانند آن‌كه مردان را بر ايشان حقّى باشد.

و در خبر است كه زن معاذ،رسول را گفت:يا رسول‌اللّٰه!حقّ زنان بر مردان چيست؟گفت:آن‌كه بر روى ايشان نزنند،و ايشان را زشت نخوانند،و از آنچه خورند ايشان را هم از آن دهند،و از آنچه پوشند ايشان را [٤]پوشانند،و از ايشان هجران ننمايند.

حسن بصرى روايت كند كه،رسول-صلّى اللّٰه عليه و آله-گفت:به زنان وصيّت خير كنى [٥]كه ايشان اسيرانند به نزديك شما.مالك نباشند بر نفس خود به