تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٤٢٦ - تمام نيروهاى انسانى در استخدام ذكر و فرج ، اين است محتويات شناسنامهء فرزندان قرن بيستم

((٣١٥١)) جز ذكر نى دين او نى ذكر او سوى اسفل برد او را فكر او
تمام نيروهاى انسانى در استخدام ذكر و فرج ، اين است محتويات شناسنامهء فرزندان قرن بيستم گويى جلال الدين در اين بيت از شناسنامهء فرزندان قرن بيستم كه ما در آن نفس مى كشيم ، صحبت مى كند .
در اين قرن شهرت پرستان عالم نما ، تازه گويان و تازه گرايان از انسان بىخبر ، سوداگران پول پرست ، پيش تازان مكتب ماكياولى با شعارهاى فريبنده‌اى از قبيل : « علم چنين مى گويد . » ، « كهنه ها را رها كنيد و تازه ها را بگيريد » .
« قوانين اقتصادى با اخلاق و مذهب و اصول انسانى كارى ندارد . » « هر راهى را كه افراد يك جامعه به هر وضعى كه انتخاب كنند ، كارها بايد روى همان راه انجام بگيرد . » - جنجال و هياهوى بىسابقه‌اى راه انداخته و به هر شكل كه امكان داشت زحمتها كشيدند و محبتها فرمودند و محتويات و فعاليتهاى مغزى و وجدانى انسانها را به اسافل اعضايشان متوجه ساختند پديدهء آزادى را كه قرون و اعصار بس طولانى عالىترين انديشه هاى بشرى را به خود مشغول داشته و سختترين فدا كارىها و اساسىترين برنامه هاى پيشوايان ما وراى طبيعت و انسان شناسان واقعى را تشكيل مى داد ، به آزادى در طرق اشباع غريزهء جنسى تفسير كردند . وضعى پيش آوردند كه مقدار فراوانى از انديشه هاى تابناك بشرى كه از عهدهء محو ساختن يا تقليل دردهاى بشرى بر مى آمد ، صرف ابتكار لباسهاى محرك و رنگها و ساير وسايل شهوتزا گردد .
چنان شستشوى مصنوعى در مغزهاى مردم صورت دادند كه اگر بخواهند يك رشته تداعى معانى در ذهن خويش به وجود بياورند ، اين رشته از اعضاى محرك يا آرايش