تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٢٧٧ - رشوت خوارى

رشوت خوارى رشوت چنان كه در روايات معتبرهء فوق ملاحظه شد سحت ( شديدترين حرام ) و شرك و كفر است ، به كار بردن شرك و كفر براى رشوه از مبغوضيت فوق العادهء رشوه در فقه اسلامى كشف مى كند ، ولى جاى بسى تأسف است كه اين نابه كارى خانمان سوز با كلماتى از قبيل حق الزحمه ، هديه ، پرداخت با رضايت خاطر و . . . و امثال آنها پوشيده مى شود .
حرمت رشوت مورد اتفاق نظر همهء فقهاى اسلامى است و كوچكترين مخالفتى در حرمت آن در فقه اسلامى ديده نمى شود .
از بعضى از منابع فوق استفاده مى شود كه حتى گرفتن مال يا هر گونه شيء مورد رغبت براى حكم صحيح هم مشمول رشوت و حرمت است ، اين معنى از فيروزآبادى [١] و عبد العالى كركى ( محقق ثانى ) در حاشيه ارشاد و ابن ادريس حلى براى رشوت گفته شده است . در ابيات مورد تحليل و تفسير ، جلال الدين نظر به جنبهء روانى مسئله رشوت دارد و آن را با بهترين وجه بيان مى كند و مى گويد : قاضى كه رشوت گرفت نابينا و برده مى شود و اين نتيجه براى رشوت طبيعى و منطقى است و به همين جهت است كه امير المؤمنين عليه السلام در فرمان مالك اشتر صريحاً فرموده است كه وضع معاش قضات را به اندازه‌اى تنظيم كن كه به كلى احتياجاتشان بر طرف شود ، زيرا احتياج ممكن است آنها را بيان درد خانمان سوز مبتلا كند و نتوانند حقوق انسانها را از دست ستمكاران استنقاذ كنند .

[١] قاموس ماده رشا . .