«ركاب» شتر. مفرد آن راحله است به اهل بصره نوشت: «فها اناذا قد قربّت جيادى و رحلّت ركابى» نامه ٢٩ كه در «رحل» گذشت و نيز فرموده: «و لا تسئلونى عن... فئة تهدى مأة و تضلّ مائة الّا انبأتكم بناعقها و قائدها و سائقها و مناخ ركابها و محطّ رحالها» خ ٩٣، ١٣٧ كه در «رحل» يا «حطط» گذشت. «ركبان» بر وزن غفران، جمع راكب است درباره بعضى فتنه‌ها فرموده: «يضيع فى غبارها الوحدان و يهلك فى طريقها الركبان» خ ١٥١، ٢١١ «وحدان» جمع واحد است يعنى در غبار آن تنها رونده‌ها ضايع مى‌شوند و در راهش سوارها هلاك مى‌گردند.

ركد

ركود: ايستادن:

«ركد الماء ركودا: سكن و ثبت»

راكد: هر شى‌ء ثابت و ايستاده، پنج مورد از اين كلمه در «نهج» آمده است، درباره دنيا فرموده: «لا يدوم رخائها و لا ينقضى عنائها و لا يركد بلاءها» خ ٢٣٠، ٣٥٢، آسودگى آن دائمى نيست زحمتش تمام نمى‌شود، گرفتاريش ساكن نمى‌شود (نمى‌ايستد كه تمام شود).

و درباره زمين فرموده: «فجعلها لخلقه مهادا... فوق بحر لجّى راكد لا يجرى» خ ٢١١، ٣٢٩ زمين را براى خلقش آماده ساخت بالاى درياى ژرفى ايستاده كه جارى نمى‌شود، منظور مركز مذاب زمين است «حتى جنحت الحرب و ركدت...» نامه ٥٨، ٤٤٨ در «جنح» گذشت

ركز

ثابت كردن:

«ارتكز الشى‌ء: ثبت فى محلّه»

از اين ماده فقط يك مورد در «نهج» ديده مى‌شود. درباره خودش فرموده: «الم اعمل فيكم بالثقل الاكبر و اترك فيكم الثقل الاصغر، قد ركزت فيكم راية الايمان و وقفتكم على حدود الحلال و الحرام» خ ٨٧، ١٢٠، آيا در ميان شما به شى‌ء نفيس بزرگ (قرآن) عمل نكردم و آيا شى‌ء نفيس كوچك (اهل بيت خويش) را در ميان شما نگذاشتم پرچم ايمان را در ميان شما به زمين زدم، به حدود حلال و حرام واقفتان كردم.

ركس

(بر وزن عقل) سرنگون كردن، وارونه كردن:

«ركس الشى‌ء ركسا: رده مقلوبا و قلب اوّله على آخره»

از اين لفظ سه مورد در «نهج» آمده است. آن حضرت چون شنيد عده‌اى از اهل كوفه به طرف خوارج رفته‌اند فرمود: «فحسبهم بخروجهم من الهدى و ارتكاسهم فى الضلال و العمى و صدّهم عن الحق و جماحهم فى التيه»