منشور جاويد - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٣٨٠
براى گردآورى غنايم سرازير شدند، دشمن شكست خورده وقتى تپه را خالى از دفاع ديد، با دور زدن و رفتن به پشت كوه، از نقطه بريدگى كوه وارد ميدان شد، و ده نفر از نگهبانان تپه را كشت و ارتش اسلام را از پشت سر در حالى كه سلاحها به زمين نهاده بودند مورد هجوم قرار داد و گروهى را به شهادت رسانيد. قرآن در نكوهش اين گروه و اين بى انضباطى مى فرمايد:
(وَلَقَدْ صَدَقَكُمُ اللّهُ وَعْدَهُ إِذْ تَحُسُّونَهُمْ بِإِذْنِهِ حَتّى إِذا فَشِلْتُمْ وَ تَنازَعْتُمْ فِي الأَمْرِ وَ عَصْيْتُمْ مِنْ بَعْدِ ما أَريكُمْ ما تُحِبُّونَ مِنْكُمْ مَنْ يُرِيدُ الدُّنْيا وَ مِنْكُمْ مَنْ يُرِيدُ الآخِرَةَ ثُمَّ صَرَفكُمْ عَنْهُمْ لِيَبْتَلِيَكُمْ وَ لَقَدْ عَفا عَنْكُمْوَ اللّهُ ذُو فَضْل عَلَى الْمُؤْمِنينَ).[١]
«خدا به وعده خود (نصرت مسلمانان) وفا كرد آنگاه كه دشمن را به مشيّت خدا بى جان مى كرديد (اين نصرت ادامه داشت) تا سست شديد، (روى تپه تيراندازان) به نزاع برخاستند و پس از آنكه خواسته شما را نشان داد (پيروزى) با فرمان پيامبر مخالفت ورزيديد (در اين لحظه به دو گروه تقسيم شديد) برخى از شماها خواهان دنيا وبرخى ديگر خواهان آخرت، در اين موقع خدا شما را از دشمن منصرف ساخت، تا شما را بيازمايد، خدا شما را بخشيد، خداوند به مؤمنان كرم و بخشش دارد».
هر يك از مقاطع آيه، اشاره به نكته اى است كه يادآور مى شويم:
١ـ (وَلَقَدْ صَدَقَكُمُ اللّهُ وَعْدَهُ إِذْ تَحُسُّونَهُمْ بِإِذْنِهِ) حاكى از آن است كه خداوند به مسلمانان وعده پيروزى داده بود و وعده خدا در نخستين ساعات جنگ جامه عمل پوشيده بود، حالا خداوند كى چنين وعده پيروزى را به آنان داده بود، چندان روشن نيست، شايد آيه ناظر به وعده اى است كه خداوند پس از جنگ بدر به مسلمانان داده بود و آن اينكه اگر دشمن از اين پس (بعد از جنگ بدر) بازگردد خداوند شماها را با پنج هزار فرشته يارى خواهد كرد چنانكه مى فرمايد:
[١] سوره آل عمران، آيه ١٢٢.