«انفال» جمع نفل به معنى فزونى است وبه نمازهاى مستحبى از آن نظر «نافله» مى گويند كه فزون بر «فريضه» است وگاهى اين لفظ به معنى «عطيه» و «بخشش» به كار مى رود.

با توجه به اين اصل، لفظ «انفال» در دو مورد به كار مى رود:

١ـ غنايم جنگى: كه ارتش اسلام با به كار گيرى نيروى انسانى و ادوات رزمى، آن را به دست مى آورد و مقصود از انفال در آيه (يََسْأَلُونَكَ عَنِ الأَنْفال) اين قسم از «غنايم»است به گواه اينكه آيه، در مورد جنگ بدر وارد شده است البته بكار بردن لفظ «انفال» در مورد غنايم جنگى نه به اين معنى است كه اين لفظ بر اين معنى وضع شده است، بلكه همان طور كه يادآور شديم اين لفظ از معنى وسيعى برخوردار است وبه حكم قرينه از آن ،اين قسم اراده شده است.

قرآن در مورد آن گونه از غنايم كه از غير طريق نبرد نصيب حكومت اسلامى مى گردد، لفظ «فيئ» به كار مى برد ومى فرمايد:

(وَ ما أَفاءَ اللّهُ عَلى رَسُولِهِ مِنْهُمْ فَما أَوْجَفْتُمْ عَلَيْهِ مِنْ خَيْل وَ لا رِكاب وَ لكِنَّ اللّهَ يُسَلِّطُ رُسُلَهُ عَلى مَنْ يَشاءُ وَ اللّهُ عَلى كُلِّ شَيء قَدِيرٌ) [١].

«آنچه را كه خدا به رسول او از (يهود بنى نضير) بازگردانيده است چيزى است كه شما در تحصيل آن نه اسبى تاختيد و نه شترى رانديد ولى خدا، رسولان خود را بر هركسى كه بخواهد مسلّط مى سازد، خدا بر همه چيز توانا است».

با توجّه به معنى گسترده اى كه لفظ «انفال» دارد در روايات وكتب فقهى اين لفظ براى خود، اصطلاح ديگرى دارد كه قريب به «فيئ» و يا گسترده تر از آن است

[١] سوره حشر، آيه ٦.