٥- منظور از «شفع»، روز «ترويه» (هشتم ماه ذى الحجة كه حاجيان آماده كوچ به عرفات مى‌شوند).
و منظور از «وتر»، روز «عرفه» است كه زائران خانه خدا در عرفاتند.
يا اين كه منظور از «شفع» روز «عيد قربان» (دهم ذى الحجه).
و منظور از «وتر» روز «عرفه» است (اين تفسير نيز در روايات معصومين آمده است). «١»
عمده، آن است: اگر «الف و لام» در اين دو كلمه براى عموم باشد، همه اين معانى در آن جمع مى‌گردد؛ چرا كه هر كدام از اين تفسيرها و غير اينها بيان مصداقى است از مصداق‌هاى «شفع» و «وتر»، و ذكر هر يك به خصوص به معنى انحصار در آن مفهوم نيست، بلكه از قبيل تطبيق بر يك مصداق روشن است.
ولى، اگر «الف و لام» در آنها براى عهد باشد، اشاره به زوج و فرد خاصى است، و در اينجا به تناسب سوگندهاى گذشته دو معنى از همه مناسب‌تر است:
نخست اين كه: منظور روز عيد و روز عرفه باشد كه با شب‌هاى دهگانه آغاز ذى الحجه مناسبت كامل دارد، و مهم‌ترين قسمت‌هاى مناسك حج در آنها انجام مى‌شود.
و يا اين كه: نمازها است به تناسب سوگند به فجر كه وقت سحرگاهان و وقت راز و نياز به درگاه پروردگار است، به خصوص اين كه هر دو تفسير در رواياتى كه از معصومين نقل شده نيز وارد است.
***
و بالاخره، در آخرين سوگند، مى‌فرمايد: «و قسم به شب هنگامى كه به سوى صبحگاهان و روشنائى روز پيش مى‌رود» «وَ اللَّيْلِ إِذا يَسْرِ». «٢»