تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٦٨
در حديثى از امام باقر عليه السلام نيز مىخوانيم: أَلسِّجِّيْنُ الأَرْضُ السَّابِعَةُ وَ عِلِيُّونَ السَّماءُ السَّابِعَةُ: «سجين زمين هفتم و عليين آسمان هفتم است (اشاره به پائينترين و برترين مكان است)». «١»
از روايات متعددى نيز استفاده مىشود: اعمالى كه لايق قرب خدا نيست سقوط مىكند، و در سجين قرار مىگيرد، چنان كه در حديثى از پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله آمده است: إِنَّ الْمَلَكَ لَيَصْعَدُ بِعَمَلِ الْعَبْدِ مُبْتَهِجاً فَإِذا صَعِدَ بِحَسَناتِهِ يَقُولُ اللَّهُ عَزَّوَجَلَّ اجْعَلُوها فِي سِجِّينٍ إِنَّهُ لَيْسَ إِيَّايَ أَرادَ فِيها!:
«گاه مىشود كه فرشته، عمل بندهاى را با خوشحالى و سرور به آسمان بالا مىبرد، هنگامى كه حسنات او را بالا برد، خداوند عز و جل مىفرمايد: آن را در سجين قرار دهيد كه او هدفش جلب رضاى من نبوده»!. «٢»
از مجموع اين روايات، بر مىآيد: «سجّين» مكانى است بسيار پست در دوزخ كه اعمال يا نامه اعمال بدكاران را در آن مىنهند، يا سرنوشت آنها گرفتار شدن در آن زندان است.
مطابق اين تفسير، جمله «كِتابٌ مَرْقُوم» تأكيدى است بر جمله «إِنَّ كِتابَ الفُجَّارِ لَفِي سِجِّينٍ» (نه اين كه تفسيرى براى سجين باشد) يعنى اين مجازاتى است براى آنها رقم زده شده و قطعى و حتمى.
«مَرْقُوم» از ماده «رقم» (بر وزن زخم) به معنى خط درشت است، و از آنجا كه خطوط درشت و روشن خالى از ابهام است، ممكن است اين تعبير اشاره به قطعى بودن و خالى از ابهام بودن باشد، چيزى كه نه هرگز محو مىشود و نه فراموش مىگردد.