تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٠٩
الهى مىكند، او همچون بنده مطيع و فرمانبردارى است كه در برابر اين دستور، كاملًا تسليم است.
«أَذِنَتْ» در اصل از «اذن» (بر وزن افق) به معنى «گوش» گرفته شده، و مفهوم آن استماع كردن و شنوا بودن، و در اينجا كنايه از اطاعت فرمان و تسليم است.
«حُقَّت» از ماده «حق» به معنى شايسته و سزاوار است.
چگونه مىتواند تسليم نباشد، در حالى كه فيض وجود، لحظه به لحظه از سوى خداوند به آن مىرسد، و اگر يك آن اين رابطه قطع گردد، متلاشى و نابود خواهد شد.
آرى، آسمان و زمين نه تنها در آغاز آفرينش، طبق آيه ١١ سوره «فصلت»:
«قالَتا أَتَيْنا طائِعِينَ» مطيع فرمان حق بودند كه در پايان عمر نيز چنيناند.
بعضى نيز گفتهاند: منظور از جمله «حُقَّت» اين است كه، وحشت و ترس قيامت، آن چنان است كه سزاوار است آسمانها نيز از هم بشكافد.
ولى، تفسير اول مناسبتر به نظر مىرسد.
***
و در مرحله بعد، به وضع زمين اشاره كرده، مىفرمايد: «و در آن هنگام كه زمين كشيده و گسترده شود» «وَ إِذَا الْا رْضُ مُدَّتْ».
كوهها- به شهادت آيات فراوانى از قرآن- به كلى متلاشى و برچيده مىشوند، و تمام بلندىها و پستىها از ميان مىرود، زمين صاف و گسترده و آماده حضور همه بندگان در صحنه مىشود، همان طور كه در آيات ١٠٥ تا ١٠٧ سوره «طه» مىفرمايد: وَ يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْجِبالِ فَقُلْ يَنْسِفُها رَبِّي نَسْفاً* فَيَذَرُها قاعاً صَفْصَفاً* لاتَرى فِيها عِوَجاً وَ لا أَمْتاً: «از تو درباره كوهها سؤال مىكنند، بگو: پروردگارم آنها را بر باد مىدهد* سپس زمين را صاف و هموار مىسازد*