تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٠٤
سوخت و سوز انسان، و هم كود مناسبى است براى زمينها.
قابل توجه اين كه: در هفت توصيفى كه در آيات فوق آمده (ربوبيت- علوّ- خلقت- تسويه- تقدير- هدايت- روياندن گياهان) در حقيقت، مسأله ربوبيت عالى پروردگار با پنج وصف اخير به نحو احسن تشريح شده است، كه مطالعه آنها انسان را به خوبى به مقام ربوبيت والاى خداوند آشنا مىسازد، و نور ايمان را در دل او مىافكند، مهمترين نعمتهاى الهى را به طور اجمال بازگو مىكند، و حسّ شكرگزارى را در آدمى برمىانگيزد.
***
نكته:
مسأله «تقدير» (اندازهگيرى) و هدايت عمومى موجودات كه در آيات فوق از مظاهر ربوبيت پروردگار شمرده شده، از مسائلى است كه هر قدر زمان بر آن بگذرد و علم و دانش بشر پيشرفت كند، حقايق بيشترى از آن بروز مىكند.
اكتشافات علمى به ما امكان مىدهد: چهرههاى تازه، شگفتآور و شوقانگيزترى از اين تقدير و هدايت را در تمام ذرات جهان بنگريم.
بعضى از مفسران در اينجا با استناد به نوشتههاى دانشمند معروف «كريسى موريسن» در كتاب «راز آفرينش انسان»، نمونههائى از اين راز بزرگ را در مورد هدايت حيوانات و انواع مختلف جانداران آورده است، كه ذيلًا به قسمتى از آن با مختصر تغيير و تكميل اشاره مىشود:
١- پرندگان مهاجر، كه گاهى در سال هزاران كيلومتر راه بر فراز اقيانوسها و جنگلها و بيابانها مىپيمايند، هرگز آشيانه خود را گم نمىكنند، و بعد از بازگشت درست به وطن اصلى باز مىگردند، و همچنين زنبوران عسل هر قدر از كندوى خود دور شوند، و باد آنها را اين طرف و آن طرف ببرد، باز دقيقاً به