گر چه، بعضى معنى دوم را انتخاب كرده‌اند كه بسيار ضعيف به نظر مى‌رسد، به خصوص اين كه: اگر ريشه لغوى اين واژه را «رقت» بدانيم، تناسب با همان سرخى كمرنگ كه نور رقيق آفتاب است دارد.
به هر حال، از آنجا كه ظهور «شفق» خبر از يك حالت تحول و دگرگونى عميق در جهان مى‌دهد، و اعلام پايان روز و آغاز شب است، به علاوه جلوه و زيبائى خاصى دارد، و از همه گذشته وقت نماز مغرب است، خداوند به آن سوگند ياد فرموده تا همگان را وادار به انديشه در اين پديده زيباى آسمانى كند.
و اما سوگند به شب، به خاطر آثار و اسرار زيادى است كه در آن نهفته شده و در گذشته مشروحاً از آن سخن گفته‌ايم. «١»
تعبير به «ما وَسَقَ»»
با توجه به اين كه «وَسَق» به معنى جمع كردن پراكنده‌هاست، «٣» اشاره به بازگشت انواع حيوانات و پرندگان و حتى انسان‌ها به خانه‌ها و لانه‌هاى خود به هنگام شب است، كه نتيجه آن آرامش و آسايش عمومى جانداران مى‌باشد، و يكى از اسرار و آثار پر اهميت شب محسوب مى‌شود، چنان كه در آيه ٦١ سوره «غافر» مى‌خوانيم: اللَّهُ الَّذِي جَعَلَ لَكُمُ اللَّيْلَ لِتَسْكُنُوا فِيهِ: «خداوند كسى است كه شب را براى شما آفريد تا در آن آرامش و سكون پيدا كنيد».
و از اينجا روشن مى‌شود: تعبير به «إِذَا اتَّسَقَ» كه از همان ماده است نيز به معنى جمع و جور شدن، و در اينجا به معنى كمال نور ماه در شب چهاردهم است، و مى‌دانيم ماه در اين حالت، جلوه فوق العاده‌اى دارد كه تمام چشم‌ها را به