ترجمه ارشاد شيخ مفيد - رسولي محلاتي، سيد هاشم - الصفحة ١٢٨ - فصل(٣٨) جنگ حنين

٣- و دهمين ما (كه ايمن بن ام ايمن بود) مرگ را ديدار كرد، و از آنچه در راه خدا باو رسيد بود اظهار درد نميكرد.

و مقصودش از دهمين نفر (چنانچه گفته شد) ايمن بن ام ايمن است.

و چون رسول خدا ٦ گريختن و پراكنده‌گى مسلمانان را از نزد خود مشاهده فرمود بعباس بن عبد المطلب كه آوازش بسيار بلند بود (و هر گاه فرياد ميزد صداى او بجاهاى دور دست ميرسيد) فرمود:

باين مردم فرياد بزن و عهد و پيمانى كه با من بسته‌اند بآنان ياد آورى كن، پس عباس با بلندترين آواز خود فرياد زد: اى پيمان بستگان شجره (درختى كه مسلمانان در پاى آن در جنگ حديبية با رسول خدا ٦ پيمان بستند كه تا پاى جان و مرگ در پيشرفت هدف آن حضرت پايدارى كنند، و چون اين پيمان در زير آن درختى كه در آن سرزمين بود بسته شد آن را ببيعت شجره ناميدند) و اى اصحاب سوره بقره بكجا ميگريزيد (شايد مقصودش اين بوده كه اى كسانى كه سوره بقره را در برداريد، يا آنان را سرزنش ميكند كه شما مانند كسانى هستيد كه خداوند داستانشان را در سوره بقره بيان كرده و فرموده: «و گاهى كه بر ايشان جنگ نوشته شد پشت كردند جز اندكى از ايشان ...» آيه ٢٤٦ از سوره بقره، و يا مقصود اين بوده كه اى كسانى كه سوره بقرة را خوانده‌ايد و آن همه آياتى كه در اين سوره در باره جهاد با مشركان و جنگ با كفار است ديده‌ايد، مانند آيه: «وَ اقْتُلُوهُمْ حَيْثُ ثَقِفْتُمُوهُمْ‌» آيه ١٩١، و مانند آيه: «وَ قاتِلُوهُمْ حَتَّى لا تَكُونَ فِتْنَةٌ» آيه ١٩٣ و ديگر آيات، اينها وجوهى است كه مرحوم مجلسى (ره) در بحار فرموده، و وجوه ديگرى نيز ذكر كرده كه هر كه خواهد مراجعه كند و بهر صورت عباس بسخن خود ادامه داده فرياد زد:) بياد آريد آن عهد و پيمانى كه با رسول خدا ٦ بستيد، و مردم در آن حال رو گردان از دشمن شده ميگريختند، و شبى بسيار تاريك بود، رسول خدا ٦ نيز در وسط دره كوه قرار داشت و مشركان (كه پيش از رسيدن لشكر اسلام در تنگه‌ها و دره‌هاى كوه كمين كرده بودند) از تنگه‌ها و گوشه و كنار كوه با شمشيرهاى برهنه و نيزه و كمانهاى خود بيرون ريخته و بآن حضرت حمله‌ور شدند، و گويند: در آن حال رسول‌