فرهنگ فرق اسلامی - مشکور، محمد جواد؛ مدیرشانه چی، کاظم - الصفحة ٣٦١ - قطعيه
داشت.
آنان در آناطولى پراكندهاند و مذهبشان تركيبى از عقايد «نصيريه» است و مخلوطى از كرد و ترك مىباشند، سر را نمىتراشند و ريشها را رها مىكنند و نماز پنجگانه را نمىگزارند و ماه رمضان روزه نمىگيرند، تنها دوازده روز از آغاز ماه محرم را روزه مىگيرند و بر شهادت امام حسن و امام حسين مىگريند.
ايشان معتقدند كه: خدا در على (ع) تجسّم يافت چنان كه پيش از وى در بدن قدّيسان ديگر چون عيسى (ع) و موسى (ع) و داوود (ع) حلول كرده بود.
ايشان عيسى (ع) و مريم را مظهر الوهيت مىدانند و از بين نمازها، نماز شب را با آواز مىخوانند و گاهى با نواختن آلات موسيقى برگزار مىكنند و على (ع) و عيسى (ع) موسى و داوود را مورد تقديس قرار مىدهند.
از جمله عبادات ايشان شب چراغكشان است كه آن را به تركى «چراغى سونديران» گويند و در آن تاريكى بر گناهان خود مىگريند و اظهار پشيمانى مىكنند، سپس تكهاى نان و كاسهاى از شراب گرفته، نان را در آن مىاندازند و بين حاضران تقسيم مىكنند.
كردان ايشان گوسفندى را ذبح كرده و گوشتش را با نان و شراب بين مردم تقسيم مىكنند.
آنان روحانيون خود را «دده» مىگويند و معتقدند كه ايشان واسطهاى بين خدا و انسانند.
الشبك، ص ٢٤٢-٢٤٥.
قصبيه
پيروان جعفر قصاب بودند كه از جمله معتزله به شمار مىرفت و مىگفتند: قرآن آن چيزهايى نيست كه در مصاحف آمده بلكه قرآن غير از اين است.
التواريخ و الفرق، نسخۀ خطى.
قضائيه
از اصحاب «حديث» بودند و گفتند: خداى تعالى همان قضا و قدر است.
مفاتيح العلوم، ص ٢٧.
قطعيه
فرقهاى بودند كه بر موت امام موسى بن جعفر (ع) قطع و يقين كردند، بر خلاف «واقفه» كه منكر رحلت آن حضرت شدند و در امامت وى درنگ كردند، از اين جهت آنان را «قطعيه» نامند.
قطعيه به امامت على بن موسى الرضا عليه السلام و پس از وى به امامت ائمه ديگر قايل گشتند، يعنى امامت را از امام جعفر صادق (ع) به پسرش موسى الكاظم (ع) و بعد از او به پسرش امام رضا (ع) و پس از وى به امام