فرهنگ فرق اسلامی - مشکور، محمد جواد؛ مدیرشانه چی، کاظم - الصفحة ٤٦٥ - هشاميه
شوند.
ديگر آن كه دربارۀ معارف گفت: معرفتها بر دو دستهاند: يكى معرفتى كه ناچار بدانستن آنيم و شناختن خداوند و راهنمايى است كه فرستاده است غير از اين مورد هر چه باشد اختيارى است.
ابو الهذيل حركت جسم كثير الاضلاع را به حركتى كه در برخى از اجزايش وارد مىشود جايز دانست و گفت: جزء لا يتجزى هرگاه منفرد و تنها باشد رنگ نمىپذيرد و اگر رنگين نباشد آن را نتوان ديد.
ابو الهذيل شصت كتاب در رد مخالفان خود نوشت و ابراهيم نظّام از ياران وى بود.
الفرق بين الفرق، ص ٧٣-٧٩.
الملل و النحل، شهرستانى، ص ٥٣-٥٦.
المنية و الامل، ص ١٤٨-١٥١.
ابو الهذيل العلاّف.
هريريّه
به ضمها از فرق شيعه آل عباس پيروان ابو هريرۀ راوندى به شمار مىرفتند و از هواخواهان خاص عباسيان بودند.
آنان امامت را از آن عباس بن عبد المطلب عموى پيغمبر (ص) مىدانستند و در نهان ولايت پيشين نخستين خود را استوار داشته و كافر شمردن گذشتگان خويش را در جاهليت زشت مىشمردند و با وجود اين به دوستى ابو مسلم پاى بر جا بودند و او را بزرگ مىپنداشتند.
اعتقادات فخر رازى، ص ٦٣.
تبصرة العوام، ص ٧٩.
الخطط، مقريزى، ج ٤، ص ١٧٣.
فرق الشيعة نوبختى، ص ٤٧-٤٨.
هسمويه
در كتاب «المقالات و الفرق» از فرقهاى به نام «همسويه» ياد شده كه ظاهرا تحريف بشيريه است-: بشيريه.
المقالات و الفرق، ص ٩١.
هشاميه
پيروان هشام بن سالم جواليقى علاّف بودند و از فرق شيعه به شمار مىرفتند:
هشام غلام آزاد كردۀ بشر بن مروان بود.
شيخ طوسى در رجال خود او را گاهى از ياران امام جعفر صادق (ع) و گاه از ياران امام كاظم (ع) به شمار آورده و نجاشى گويد: هشام از اسيران گوزكانان (جوزجان) ناحيهاى بين مرو و بلخ بود.
بغدادى وى را رافضى و از «مجسمه» مىداند.
«هشاميه» را «جواليقه» نيز خواندهاند -جواليقيه.
المقالات و الفرق، ص ٢٢٥-٢٢٧.
هشاميه
از فرق «مشبهه» پيروان هشام بن