فرهنگ فرق اسلامی - مشکور، محمد جواد؛ مدیرشانه چی، کاظم - الصفحة ١٩٤ - مراتب و طبقات دينى دروز
سند الموحدين، بهاء الدين ابو الحسن على بن احمد سموقى مشهور به الضّيف (مهمان) است.
دروزيه داراى كتابها و رسائل مقدس بسيارى هستند كه عدد آنها به صد و يازده مىرسد و نسخ خطى فراوان از ايشان در كتابخانههاى اروپا موجود است.
ايشان معتقدند كه خداوند هميشه در انسان «حلول» مىكند و پيكر آدمى پذيرد و تنها كسى را كه بعنوان خدايى مىشناسند الحاكم بامر اللّه است و از اين جهت خود را موحّد مىخوانند و الحاكم بامر اللّه را عبادت كرده او را ربّنا (پروردگار ما) مىخوانند و منكر وفات او هستند و گويند: او از چشم خلق مستور است و در آخر الزمان ظاهر خواهد شد.
عقيدۀ «تناسخ» در بين ايشان شايع است و نيكان به صورت زيبا متناسخ مىشوند امّا بدان به صورت سگان درآيند.
مراتب و طبقات دينى دروز
١- «داعى» كه به او فاتح هم مىگويند.
٢- «مأذون» يا نقيب يا مكاسر و او كسى است كه باب مريد را مىگشايد. «مكاسر» همان شبهاى مىباشد كه در شب تاريك ظاهر مىگردد.
معرفت «ذات» خداوند و «صفات و تجليات» او در هفت ركن جاى مىگيرد:
١-حبّ الحق (دوست داشتن مؤمنان طريقت خودشان) .
٢-تبرّى از عقايد درزى كه بنيانگذار مذهب ايشان بود و او را شيطان خوانند.
٣-اعتراف بوجود مبدأ «لاهوت» به «ناسوت» در هر زمان.
٤-خشنودى و تسليم به افعال ربنا (الحاكم بامر اللّه) .
٥-خضوع كامل در برابر او.
٦-تسليم بدون قيد و شرط در مقابل ارادۀ ربنا.
٧-انجام اين قواعد بر هر مرد و زن دروزى واجب مىباشد.
جامعۀ دروز خود را در بين مسلمانان از مسلمين و در بين نصارى از نصارى مىشمارند و اماكن معينى براى عبادت ندارند، بزرگان خود را «عقّال» و عوام را «جهّال» نامند و تنها عقال حق دارند كه در جلسات دينى شركت كنند و اين جلسات در شب جمعه منعقد مىشود و از آن به كلمۀ «خلوت» تعبير مىنمايند.
رسم چند زنى در بين ايشان رايج است و گاهى با خواهر خود نيز ازدواج كنند.
اكنون طوايف دروز در لبنان و ما وراى لبنان و دمشق و جبل حوران زندگى مىكنند.
طائفه الدروز، طبع مصر.
اضواء على مسلك التوليد الدروزيه.
مذاهب الاسلاميين، ج ٢، ص ٥٠٩-٦٣٥.
دائرة المعارف الاسلاميه، ج ٩، ص ١٩٣- ١٩٤،٢١٤-٢٢٢.