اما جبران آن اينگونه است كه اگر ركوع يا سجدتين را فراموش كرديم و داخل در ركن بعدى نشديم گرچه از محل خارج شده باشيم و داخل جزء بعدى شويم قابل تدارك است و قاعدۀ محل جارى مى‌گردد كه مى‌گويد ركوع و يا اينكه سجدتين منسى را بياور پس نماز درست و قابل تدارك است.

و در صورتى قابل تدارك نيست كه وارد ركن بعدى شده باشيم؛ يعنى اگر جزء منسى ركن (ركوع يا سجود) بود و داخل در ركن ديگر شديم، در اينجا ديگر جبران اين ركن منسى ممكن نيست چرا؟ زيرا هم ركن فوت شده و هم داخل در ركن بعدى شده‌ايد و اين از دو حال خارج نيست: ١- اگر اعتنا كنيد و برگرديد به طرف اينكه سجدتين را بياوريد زيادى ركن لازم مى‌آيد و نماز باطل است. ٢- اگر اعتنا نكنيد پس نقيصۀ ركن لازم مى‌آيد كه شما ركوع را نياورده‌ايد.

پس على كلا التقديرين اگر آن منسى ركن بود و مصلّى داخل در ركن بعدى شده باشد، نماز بلاكلام باطل است و در هر دو صورت قاعدۀ لا تعاد در عقد مستثنى جارى مى‌شود.

[١] . سيد مهدى بحر العلوم، الدرة النجفيه، ١٢٦.