همان طور كه در جرم اين عنصر نقش بسزايى در متهم كردن مرتكب و تعقيبات قانونى او دارد. در مادۀ ٢١ قانون مجازات اسلامى در بند يك و دو و سه به آن اشاره شده است.

عنصر مادى: صرف قصد گناه و معصيت و جرم براى اثبات جرم كافى نيست، بلكه مجرم علاوه بر قصد، بايد آن را به عرصۀ ظهور برساند.

عنصر روانى: هنگامى كه شخص ارادۀ ارتكاب آن عمل را داشته باشد؛ مثلا در قتل عمد، قاتل بايد عامد و قاصد باشد و همين امر (عنصر روانى) در عبادات، عقود، ايقاعات و در همۀ اعمال حقوقى نقش اصلى را ايفا مى‌كند.

لازم به تذكر است كه در بحث فقهى نيز همين مطالب به چشم مى‌خورد. در بحث عنصر روانى، تفكيك جرايم عمدى از جرايم غير عمدى ضرورى است، چون در جرايم عمدى توافق و وحدت قصد قبلى بين مباشر و معاون او، امر طبيعى به نظر مى‌رسد و بين حقوقدانان اختلافى نيست، اما در جرايم غير عمدى به نظر برخى از حقوقدانان به دليل فقد قصد و توافق قبلى، معاونت در جرم مورد پيدا نمى‌كند.

قانونگذار ايرانى دربارۀ عنصر روانى در جرايم عمدى، اظهار مى‌دارد:

هر كس با علم و اطلاع وسايل ارتكاب جرم را تهيه كند و يا از طريق ارتكاب آن را با علم به قصد مرتكب ارائه دهد؛ يعنى وجود قصد مجرمانه يا سوء نيت معاون‌