دانشنامه اميرالمؤمنين بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٢٥٧ - ٤٢ سعيد بن قيس همدانى
٤٢
سعيد بن قيس هَمْدانى
سعيد، جنگاورى دلير و قهرمانى كم نظير بود. او در جنگهاى جمل و صِفّين، شركت داشت و در جمل و صفّين، امام ٧ او را به سردارى بنى هَمْدان گماشت. او در ضمن سخنرانىاى رسا در جمع يارانش چگونگى دو سپاه را به نيكويى بَر نمود و عظمت سپاه على ٧ را كه گروهى از بدريان در آن حضور داشتند نشان داد و آن گاه، جايگاه والاى على ٧ را به زيبايى تبيين كرد و با تكيه هوشمندانه بر پيشينه زشت معاويه، رسوايى او و پدرانش را بيان كرد.
او در موارد بسيارى اطاعت مطلق خود از على ٧ را با عبارتهايى هيجانبار بيان كرده است. على ٧ نيز آن پارسامرد رزمآور را مىستود. از جمله فرمود:
«پشتيبان بزرگ حقيقت، آنان را به پيش مىبرد
سعيد بن قيس [را مىگويم]، آن بزرگْ پشتيبان را».
پس از جنگ صِفّين، امام ٧ براى جلوگيرى از غارتگرىهاى سفيان بن عوف در انبار،[١] او را بدانسوى، گسيل داشت.
[١] انبار، شهرى كوچك و آباد در روزگار ساسانيان بوده است و بقاياى آن در شصت كيلومترى غرب بغداد، قابل مشاهده است. نامگذارى آن به« انبار»، از آن رو بوده كه مركز نگهدارى گندم و جو و كاه براى لشكر بوده است، وگرنه ايرانيان، آن جا را« فيروز شاپور» مىناميدهاند. اين شهر به دست خالد بن وليد در سال دوازدهم هجرى فتح شد و سَفّاح، اوّلين خليفه عبّاسى، براى مدتى آن جا را مقرّ حكومتش ساخت( ر. ك: معجم البلدان: ج ١ ص ٢٥٧).