شرح و تفسیر دعای ابوحمزه ثمالی - ایزدی، عباس - الصفحة ٣٦٤ - انواع صدق

دعاى ابو حمزه:

«و قولا صادقا،

از تو گفتار صادقانه را درخواست مى‌كنم.»

اقرب الموارد مى‌نويسد:«صدق»به كسر و فتح«ص»هر دو به معنى راست گفتن است و به كسر«ص»راست در مقابل دروغ است.

انواع صدق

صدق در سه زمينه است:[١]-صدق در گفتار مانند وَ الَّذِي جٰاءَ بِالصِّدْقِ وَ صَدَّقَ بِهِ ١:«كسى كه خبر راست را آورد و آن را تصديق كرد»يعنى به آن ايمان آورد.

منظور پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم است كه وحى را آورد و آن را تصديق نمود.

[٢]-صدق در عمل مانند وَ قُلْ رَبِّ أَدْخِلْنِي مُدْخَلَ صِدْقٍ وَ أَخْرِجْنِي مُخْرَجَ صِدْقٍ ٢.

خداوند به پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم مى‌فرمايد:«و بگو پروردگارا مرا(در هر كار)با صداقت وارد كن و با صداقت خارج ساز.»

حضرت على عليه السّلام در غرر الحكم مى‌فرمايد:«الصّدق صلاح كلّ شىء و الكذب فساد كلّ شىء»:(راستى مصلحت هر چيز و دروغ فساد هر چيزى است.)

[٣]-صدق در نيت يعنى در هر كار و يا هر سخنى نيّت و قصد انسان صادقانه و خالى از ريا و تزوير و شرك باشد.امير المؤمنين على عليه السّلام مى‌فرمايد:«أشهد أن لا إله إلاّ اللّه...شهادة من صدقت نيّته و صفت دخلته و خلص يقينه» ٣:شهادت مى‌دهم به اينكه معبود بر حقى جز خدا نيست،شهادتى كه با نيت صادقانه است(از صميم قلب)و باطنش(از ريا و خودنمايى)پاكيزه و يقين و باورش(از شبهات)پاك است.

پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم در خطبۀ شعبانيه مى‌فرمايد:«فادعوا اللّه بنيّات صادقة و قلوب

[١].زمر(٣٩)٣٣/.

[٢].اسرا(١٧)٨٠/.

[٣].نهج البلاغه،خ ١٧٧.