شرح و تفسیر دعای ابوحمزه ثمالی - ایزدی، عباس - الصفحة ٢٢٧ - حقّ حياء

براى دست يافتن به مراكز فساد و فحشاء پولهاى زيادى هزينه كنند و براى رسيدن به معاصى شتاب كنند و خيلى وقت‌ها مخفيانه به گناه اقدام كنند.پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ضمن وصاياى خود به ابوذر فرمودند:«يا اباذر استحي من اللّه فانّي و الذي نفسي بيده لا ظلّ حين اذهب الي الغائط مقنّعا بثوبى استحى من الملكين الّذين معى» [١]:(اى ابوذر از خداوند شرم داشته باش.راستى قسم به خدايى كه جانم در دست قدرت اوست، وقتى براى قضاى حاجت(دست‌شويى)مى‌روم پيراهنم را سايه‌بان سرم قرار مى‌دهم و آن را مى‌پوشانم چرا كه از دو فرشته‌اى كه با من هستند حياء مى‌كنم.)

حقّ حياء

پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم فرمود:«استحيوا من اللّه حقّ الحياء فقيل يا رسول اللّه و من يستحيى من اللّه حق الحياء؟فقال:من استحيى من اللّه حقّ الحياء فليكتب أجله بين عينيه و ليزهد فى الدّنيا و زينتها و يحفظ الرّأس و ما حوى و البطن و ما وعى و لا ينسى المقابر و البلاء» [٢]:(از خداوند حياء كنيد چنان‌كه حقّ حياست.گفته شد يا رسول اللّه چه كسى از خداوند حق حياء را رعايت مى‌كند؟فرمودند:هركه از خدا حق حياء را داشته باشد بايد سرآمد عمر خود را بالاى دو چشمش نصب كند و در دنيا و زينت آن بى‌رغبت باشد و باطن و آنچه را باطن او دربردارد،حفظ كند-يعنى زبان و فكر و عقل و چشم و گوش خود را نگه دارد-و بايد حفظ كند شكم و آنچه را در ضمن شكم است مثل فرج و شهوت و...-يعنى عفّت خود را حفظ كند و از غذاى حرام بپرهيزد-و مقبره‌هاى قبرستانها و پوسيدن بدنها را فراموش نكند.)

اينها آثار حياء و شرم از خداوند است كه انسان را متوجّه پيشگاه باعظمت پروردگار مى‌سازد و همواره به فكر مرگ و قيامت مى‌اندازد.

[١].بحار الانوار،چاپ جديد،ج ٧٤،ص ٨٣،ميزان الحكمه،ج ٢،ص ٥٦٨.

[٢].بحار الانوار،ج ٦٧،ص ٣٣٣؛ميزان الحكمه،ج ٥٦٩،ص ٢.