شرح و تفسیر دعای ابوحمزه ثمالی - ایزدی، عباس - الصفحة ٣٢٦ - سختترين حالات ميّت

ليعظكم هدوّى و خفوت أطرافى و سكون أطرافى فإنّه أوعظ للمعتبرين من المنطق البليغ و القول المسموع» [١]:(من ديروز همراه و همنشين شما بودم(با تندرستى و توانايى)و امروز براى شما عبرت و پندم(با آن همه دلاورى،از پا افتاده‌ام)و فردا از شما دورى گزيده،جدا مى‌شوم،خدا من و شما را بيامرزد...من همسآِیه شما بودم و روزهايى بدنم همنشين شما بود و به زودى مى‌بينيد تنم را بى‌جان كه پس از حركت و جنبش،آرام و پس از گفتار،خاموش گرديده است تا بى‌حركت بودن من و افتادن اعضا و جوارح و ساكن بودن اعضاى بدنم شما را موعظه كند،زيرا اين حالت از هر گفتار بليغ و سخن شنيده شده،بيشتر پند مى‌دهد.)

شجاع‌ترين و پرقدرت‌ترين انسانها عاقبت به كام مرگ فرو مى‌روند و روز تنهايى و مهمانى اعمال فرامى‌رسد.خوشا به حال آنان كه آيندۀ خود را بيمه كردند و با اعمال صالحه و اخلاق فاضله خانۀ آخرت را آباد كردند و على‌گونه زيستند و به سعادت ابدى و زندگى جاويد پيوستند.رزقنا اللّه إنشاء اللّه.

سخت‌ترين حالات ميّت

دعاى ابو حمزه:

«و جد علىّ منقولا قد نزلت بك وحيدا فى حفرتى و ارحم فى ذلك البيت الجديد غربتى حتّى لا أستأنس بغيرك،

و بر من ببخش درحالى‌كه تك و تنها نقل داده شدم و به تو تك و تنها در گودال قبرم وارد شدم و در اين خانۀ جديد بر غربتم ترحّم كن تا آنكه به كسى جز تو انس نگيرم.»

مؤلّف لئالى الاخبار از عايشه نقل مى‌كند:روزى حضرت رسول صلّى اللّه عليه و آله و سلّم به من

[١].نهج البلاغه فيض الاسلام،خ ١٤٩.