شرح و تفسیر دعای ابوحمزه ثمالی - ایزدی، عباس - الصفحة ٣١٨ - عذاب مقتضاى عدالت

دعاى ابو حمزه:

«و فى القبر وحدتى و فى اللّحد وحشتى،

و در قبر تنهايى و در لحد بر وحشتم ترحم كن.»

يكى از مراحل مهم بعد از مرگ عالم قبر و برزخ است.امام صادق عليه السّلام فرمود:

«و اللّه ما أخاف عليكم إلاّ البرزخ» [١]:(به خدا قسم بر شما نمى‌ترسم مگر از برزخ.)

و فرمودند:«البرزخ القبر و هو الثّواب و العقاب بين الدّنيا و الآخرة» [٢]:(برزخ همان قبر است كه ثواب و عقاب بين دنيا و آخرت در آن قرار دارد.)

مرحوم مجلسى از امالى شيخ طوسى نقل مى‌كند كه امير المؤمنين على عليه السّلام در نامۀ خود به محمد ابن ابى بكر(والى مصر)نوشتند:«يا عباد اللّه ما بعد الموت لمن لا يغفر له أشدّ من الموت،القبر فاحذروا ضيقه و ظلمته و غربته،إنّ القبر يقول كلّ يوم:أنا بيت الغربة، أنا بيت التّراب،أنا بيت الوحشة،أنا بيت الدود و الهوامّ و القبر روضة من رياض الجنّة أو حفرة من حفر النّار...إنّه يسلّط على الكافر فى قبره تسعة و تسعين تنّينا فينهشن لحمه،و يكسرن عظمه يتردّدن عليه كذلك إلى يوم البعث...» [٣]:(اى بندگان خدا بعد از مرگ براى كسى كه آمرزيده نشود شديدتر از مرگ است،از تنگى،تاريكى و غربت قبر حذر كنيد(كارى كنيد كه به آن مبتلا نشويد)به راستى،قبر هر روز مى‌گويد:من خانۀ غربتم،من خانۀ خاكم،من خانۀ وحشت و كرم و حشراتم.و قبر باغى از باغهاى بهشت(براى نيكوكاران مؤمن)و گودالى از گودالهاى آتش(براى كافران و بدكاران)است.به تحقيق خداوند مسلط مى‌كند بر كافر در قبرش ٩٩ اژدها(مار بزرگ)پس گوشتش را گاز مى‌گيرند و استخوانش را درهم مى‌شكنند و دائما بر او اينگونه رفت و آمد مى‌كنند تا روزى كه مبعوث شود.)

«تنّين»به مار بزرگ و اژدها گفته مى‌شود.«نهش»يعنى گاز گرفتن و گزيدن.

[١].بحار الانوار،ج ٦،ص ٢١٤،ح ٢.

[٢].همان،ص ٢١٨،ح ١٣.

[٣].امالى شيخ طوسى،ص ١٨؛بحار الانوار،ج ٦،ص ٢١٨،ح ١٣.