شرح و تفسیر دعای ابوحمزه ثمالی - ایزدی، عباس - الصفحة ٣٥٥ - خزائن نامحدود

هستى(جهان ماده)يكپارچه و دائما در حركت است و مادّۀ اجسام،وجودشان سيّال و داراى سيلان و جريان است و هر لحظه وجود تازه‌اى پيدا مى‌كند و چون اين دگرگونيها با يكديگر پيوند و اتصال دارند يك شىء به حساب مى‌آيد و شىء سيال و در حال حركت،يك وجود واحد و متصل مى‌باشد و طرفداران نظريۀ ملا صدرا مى‌گويند:خلقت و آفرينش تنها در آغاز آفرينش نبوده است،بلكه هر ساعت و هر لحظه براى اشيا،آغاز و پيدايشى است و خداوند دائما دست در كار خلقت و آفرينش جديدى است و پيوسته به اشياء فيض مى‌دهد.اين عدّه آِیه شريفۀ كُلَّ يَوْمٍ هُوَ فِي شَأْنٍ [١]را دليل بر حركت جوهرى مى‌دانند. [٢]

خزائن نامحدود

برگرديم به اصل بحث در مورد نقصان‌ناپذيرى خزائن پروردگار.در دعاى افتتاح از قول امام زمان عليه السّلام مى‌خوانيم:«الّذى لا تنقص خزائنه و لا تزيده كثرة العطاء إلاّ جودا و كرما» [٣]:(آن خداوندى كه خزينه‌هاى احسان و نعمتش نقصان نمى‌پذيرد و بسيارى عطا بر او نمى‌افزايد مگر جود و كرم را.)

خداوند فياض هرچه بيشتر عطا كند عطا و بخشش بيشتر مى‌شود.بلاتشبيه مانند چشمه‌اى است كه هرچه بيشتر از آن آب بردارند بيشتر جوشش آن افزايش پيدا مى‌كند.به عبارتى مى‌توان گفت:خزينه‌هاى اشيا و اصل و منبع آنها همان ذات مقدس پروردگار است كه وجودش بى‌پايان و نامتناهى در صفات و كمال است.

قرآن كريم دراين‌باره مى‌فرمايد: وَ إِنْ مِنْ شَيْءٍ إِلاّٰ عِنْدَنٰا خَزٰائِنُهُ وَ مٰا نُنَزِّلُهُ إِلاّٰ بِقَدَرٍ مَعْلُومٍ [٤]:خزينه‌هاى همه چيز فقط پيش ماست و ما آن را جز به اندازه معلوم و معين

[١].الرحمن(٥٥)٢٩/.

[٢].براى توضيح بيشتر مراجعه كنيد به اسفار اربعة،ج ٣،مرحله هفتم،فصل ٢٤ به بعد و نهاية الحكمة مرحلۀ نهم فصل ٨.

[٣].مفاتيح الجنان،اعمال شبهاى ماه رمضان.

[٤].حجر(١٥)٢١/.