شرح و تفسیر دعای ابوحمزه ثمالی - ایزدی، عباس - الصفحة ١٤٧ - خلف پيمان

فَأَعْقَبَهُمْ نِفٰاقاً فِي قُلُوبِهِمْ إِلىٰ يَوْمِ يَلْقَوْنَهُ بِمٰا أَخْلَفُوا اللّٰهَ مٰا وَعَدُوهُ وَ بِمٰا كٰانُوا يَكْذِبُونَ [١]:

«اين عمل،روح نفاق را در دلهايشان تا روزى كه خدا را ملاقات كنند،برقرار ساخت و اين به خاطر اين است كه از پيمان الهى تخلف جستند و دروغ گفتند.»

خلف پيمان

اين پيمان‌شكنى كه در آِیه فوق خاطرنشان شده يكى از نمونه‌هايش همان قولى است كه بعضى [٢]به پيغمبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم دادند كه اگر خداوند بما از فضل خود بخشيد از مال خود صدقه داده و احسان خواهيم كرد و بعدا بدقولى كردند و از خود انكار نشان دادند تا آنجا كه گفتند:حكم زكات جزيه‌اى بيش نيست!و زكات را نپرداختند.

قرآن مى‌فرمايد: بَلىٰ مَنْ كَسَبَ سَيِّئَةً وَ أَحٰاطَتْ بِهِ خَطِيئَتُهُ فَأُولٰئِكَ أَصْحٰابُ النّٰارِ هُمْ فِيهٰا خٰالِدُونَ [٣]:«آرى كسانى كه مرتكب گناه شدند و آثار گناه سراسر وجودشان را پوشاند،آنها اهل آتشند و در آن جاودانه خواهند بود.»

راستى چنانچه از آِیه فوق برمى‌آيد ممكن است تكرار گناه و آثار آن،انسان را احاطه كند؛مانند كرمى كه از لعاب دهان خود پيله به دور خود تنيده و حصار غير قابل رخنه‌اى به خارج،براى خود ساخته كه ديگر نمى‌تواند از آن برون رود و خود در ميان آن مى‌ميرد.گناهكار نيز از گناهان و آثار آنها،حصارى سخت،محيط به قلب خود ساخته كه رهائى از آن برايش ممكن نيست و به عذاب ابدى گرفتار مى‌شود.

انسان همان گونه كه زندگى مى‌كند محشور مى‌شود،خداوند متعال مى‌فرمايد:

«مَنْ كٰانَ فِي هٰذِهِ أَعْمىٰ فَهُوَ فِي الْآخِرَةِ أَعْمىٰ وَ أَضَلُّ سَبِيلاً» [٤]:«هركه در اين دنيا نابينا و كوردل باشد در آخرت نيز كور و گمراه‌تر است».

[١].توبه(٩)٧٧/.

[٢].اين شخص به نام ثعبه ابن حاطب بود.

[٣].بقره(٢)٨١/.

[٤].اسراء(١٧)٧٢/.