شرح و تفسیر دعای ابوحمزه ثمالی - ایزدی، عباس - الصفحة ٧١ - مطلب اول شناخت خدا از راه خدا

بخش چهارم:

شناخت خدا

دعاى ابو حمزه:

بك عرفتك و انت دللتنى عليك و دعوتنى اليك و لو لا انت لم ادر ما انت

در پايان بخش سوم،مطالبى كه در اين سه چهار جمله به چشم مى‌خورد،مورد اشاره قرار گرفت و اينك به تفصيل هريك مى‌پردازيم:

مطلب اول:شناخت خدا از راه خدا

معرّف حقيقى خداوند خود اوست و پى‌بردن به وجود و صفات جلال و جمال خداوندى(كه مى‌توان گفت مراتب بينهايت دارد)از نازلترين مراتب تا عالى‌ترين مراتب،تنها به وسيله خود ذات او است.بسى روشن است كه همين مرتبۀ استدلالى از معرفت را كه با بكارگيرى عقل خدادادى و تفكر در دستگاه خلقت بدست مى‌آيد،هركسى به اندازه بينش و اطلاع خودش از جهان هستى،از آن برخوردار است.پيرزن پنبه‌ريس از حركت چرخ پنبه‌ريسى به شناخت خدا پى مى‌برد و مى‌داند كه جهان بدون گرداننده نمى‌چرخد [١]و عربى كه از اثر جاى پا كه

[١]. بلى در طبع هر داننده‌اى هست كه با گردنده گرداننده‌اى هست